Nagpur Election 2026 : नागपूरमध्ये महानगरपालिका निवडणुकीच्या पार्श्वभूमीवर प्रशासनाच्या कारभारातील गंभीर त्रुटीचे नवीन उदाहरण समोर आले आहे. निवडणूक आयोगाने ठरवलेल्या नियमांनुसार, दोनपेक्षा अधिक अपत्य असलेल्या उमेदवारास निवडणूक लढवण्यास मनाई आहे; तथापि, चार अपत्य असलेल्या एका महिला उमेदवाराचा अर्ज वैध मानण्यात आल्याने वादविवाद उभा राहिला आहे. या निर्णयामुळे कायदेशीर व राजकीय स्तरावर तीव्र चर्चा सुरू झाली आहे आणि समाजातील विविध गटांमध्ये नाराजीचे वातावरण निर्माण झाले आहे. नियमांचे भंग होणे केवळ निवडणूक प्रक्रियेच्या पारदर्शकतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण करत नाही, तर नागरिकांचा प्रशासनावरील विश्वासही कमकुवत करतो, असा म्हणणे चुकीचे ठरणार नाही. याशिवाय, या प्रकरणामुळे निवडणूक आयोगाच्या निर्णय प्रक्रियेतील तपशीलवार पद्धती, अर्जांची पडताळणी आणि नियमांचे पालन याबाबतही कठोर प्रश्न उपस्थित झाले आहेत.
दक्षिण-पश्चिम नागपूरच्या प्रभाग क्रमांक ३६ मधून राष्ट्रवादी काँग्रेसच्या शरद पवार गटाशी संबद्ध पुष्पा मुकेश वाघमारे यांनी उमेदवारी अर्ज दाखल केला आहे. त्यांच्या अर्जासोबत सादर केलेल्या प्रतिज्ञापत्रात त्यांनी स्वतःचे चार अपत्य असल्याचे स्पष्ट नमूद केले आहे. विशेष बाब म्हणजे, या चारपैकी दोन अपत्यांचा जन्म १२ सप्टेंबर २००१ नंतर झाला असल्याची माहितीही त्यांनी अर्जात दिली आहे, जी निवडणूक आयोगाच्या नियमांनुसार उमेदवारीस अडथळा ठरू शकते. मात्र, छाननी प्रक्रियेनंतरही अर्ज न फेटाळता त्याला वैध मानण्यात आले, ज्यामुळे प्रशासनाच्या निर्णय प्रक्रियेवर प्रश्न उपस्थित झाला आहे.
या पार्श्वभूमीवर, पुष्पा वाघमारे सध्या प्रभागातील सक्रिय प्रचारात आहेत आणि विविध लोकसमूहांमध्ये स्वतःची उपस्थिती वाढवण्याचा प्रयत्न करत आहेत. निवडणूक प्रक्रियेतील या घटनेमुळे स्थानिक राजकारणात गदारोळ निर्माण झाला असून,स्थानिक पातळीवर या निर्णयाची चौकशी करण्याच्या मागणी करत आहेत. नियमांचे पालन न होणे निवडणुकीच्या पारदर्शकतेवर गंभीर परिणाम करू शकते, त्यामुळे प्रशासनाने या विषयावर तातडीने स्पष्टता देणे आवश्यक असल्याचे मत अनेकांच्या व्यक्त होत आहे.
या प्रकरणावर प्रतिक्रिया देताना पुष्पा वाघमारे म्हणाल्या, “मला या नियमांची माहिती नव्हती. योग्य मार्गदर्शन मिळाले असते, तर मी अर्ज भरलाच नसता.” त्यांच्या या विधानामुळे नागरिकांमध्ये आणि राजकीय वर्तुळांमध्ये चर्चा पेटली आहे. निवडणूक तज्ज्ञांचे मत आहे की, नियम माहित नसणे ही अर्ज वैध ठरविण्यासाठी कारण मानता येणार नाही; कायद्याचे पालन प्रत्येक उमेदवारासाठी अनिवार्य असते.
अर्ज वैध ठरल्यामुळे प्रभाग क्रमांक ३६ मधील मतविभाजनावर थेट परिणाम होण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे. विशेषतः, या उमेदवाराच्या सक्रिय प्रचारामुळे मतदारांचे मत विभक्त होऊ शकते, जे निवडणूक निकालावर महत्त्वपूर्ण परिणाम करू शकते. स्थानिक राजकीय विश्लेषकांचा असा अंदाज आहे की, जर प्रशासनाने नियमांची योग्य अंमलबजावणी केली नाही, तर निवडणूक प्रक्रियेतील पारदर्शकतेवर गंभीर प्रश्न उभे राहतील.
नागपूर महानगरपालिकेच्या प्रभाग क्रमांक ३६ मधील उमेदवारी अर्जाच्या विवादासंदर्भात आयुक्त आणि मुख्य निवडणूक निर्णय अधिकारी अभिजीत चौधरी यांनी स्पष्टता दिली आहे. त्यांनी सांगितले की, उमेदवारी अर्ज स्वीकारलेल्या अधिकाऱ्यांकडून सध्या खुलासा मागवण्यात आलेला आहे आणि त्या अहवालाच्या आधारेच पुढील कारवाई निश्चित केली जाईल. अभिजीत चौधरी यांनी अधोरेखित केले की, एकदा अर्ज वैध ठरल्यानंतर निवडणूक निर्णय अधिकाऱ्यांच्या अधिकारक्षेत्रात असल्यामुळे त्यावर बाह्य हस्तक्षेप करणे अवघड असते.
या वक्तव्यामुळे प्रशासनाच्या निर्णय प्रक्रियेतील पारदर्शकतेबाबत नागरिकांमध्ये आणि राजकीय वर्तुळांमध्ये चर्चा सुरू झाली आहे. तज्ज्ञांचे मत आहे की, अशा प्रकरणांमध्ये नियमांचे काटेकोर पालन आणि अर्जाची योग्य पडताळणी करणे अत्यंत आवश्यक आहे, अन्यथा निवडणूक प्रक्रियेच्या निष्पक्षतेवर प्रश्न निर्माण होऊ शकतात.
