Makar Sankranti 2026 : नववर्षाच्या सुरुवातीचा पहिला महत्त्वाचा सण म्हणजे मकर संक्रांती, जो हिंदू दिनदर्शिकेनुसार पौष महिन्यात साजरा केला जातो. महाराष्ट्रात हा सण विशेष उत्साह आणि भक्तीभावनेने साजरा केला जातो. सणाच्या दिवशी लोक तिळगुळ खाऊन, गोडव्याच्या पदार्थांचा आस्वाद घेत आणि पितळा किंवा तांबडे ध्वज घेऊन सूर्यदेवतेला वंदन करतात. यंदा मकर संक्रांती १४ जानेवारी २०२६ रोजी साजरी होणार आहे.
ज्योतिषशास्त्रानुसार, सूर्याच्या कर्क राशीतून मकर राशीत प्रवेश करण्याचा हा दिवस समृद्धी, आरोग्य आणि नवीन प्रारंभ यांचा प्रतीक मानला जातो. पंचांगानुसार, मकर संक्रांतीच्या दिवशी विशिष्ट रंगांचे कपडे परिधान न करण्याचा सल्ला अनेकदा दिला जातो. ज्योतिषी डॉ. भूषण ज्योतिर्विद यांनी सांगितले की, या दिवशी काळा रंग परिधान करणे टाळावे. कारण ‘संक्रांत देवी’च्या स्वरूपानुसार काळा रंग नकारात्मक उर्जेस प्रतिबिंबित करतो, ज्यामुळे दिवशी विशेष शुभकामनांची ऊर्जा बाधित होऊ शकते.
सणाच्या दिवशी पारंपरिक पद्धतीने उंच जागी उडत्या पतंगांची मजा घेणे, तिळगुळाची देवाणघेवाण करणे, नवीन वस्त्रांमध्ये सूर्योपासना करणे यांचा समावेश असतो. डॉ. भूषण यांच्या मते, सूर्यदेवतेची पूजा आणि शुभ रंगांचा वापर करणे या दिवशी लाभप्रद ठरते, तर वर्ज्य रंगांपासून दूर राहिल्यास संपत्ती आणि आरोग्याच्या दृष्टिकोनातून सकारात्मक परिणाम मिळतो.
धार्मिक व सांस्कृतिक दृष्टिकोनातून मकर संक्रांतीचा सण अत्यंत महत्त्वाचा
मकर संक्रांती हा सण केवळ एक पारंपरिक उत्सव नाही तर धार्मिक व सांस्कृतिक दृष्टिकोनातूनही अत्यंत महत्वाचा मानला जातो. हिंदू धर्मग्रंथानुसार, या दिवशी सूर्यदेव उत्तरायणात प्रवेश करतात, ज्याला शुभ व सकारात्मक कालमान मानले जाते. उत्तरायणाचा काळ नवीन सुरुवातीचे, सकारात्मक ऊर्जा आणि समृद्धीचे प्रतीक समजला जातो.
या दिवशी धार्मिक विधींमध्ये विशेष महत्त्व असते. लोक पवित्र नद्यांमध्ये स्नान करून आपले पाप नष्ट होण्याची प्रार्थना करतात. तसेच, गरजू लोकांना अन्नधान्य, कपडे व धनदाने देऊन पुण्य कमावण्याचा प्रथा आहे. दानधर्म हा मकर संक्रांतीच्या दिवशी अधिक फलदायी मानला जातो. अनेक ठिकाणी, विशेषतः महाराष्ट्रातील ग्रामीण भागात, लोक सूर्यदेवतेची पूजा करून सूर्यप्रणाम करतात.
सांस्कृतिक परंपरेनुसार, या दिवशी घराघरात तिळगुळाचा आदर करून “तिळगुळ घ्या, गोड बोलया” अशी प्रथा पाळली जाते. यामध्ये कुटुंबीय एकत्र येऊन प्रेम, स्नेह आणि एकात्मतेचे भाव अनुभवतात. याशिवाय, पतंग उडवण्याची मजा, स्थानिक उत्सव, गोडव्याच्या पदार्थांची देवाणघेवाण यामुळे हा सण आनंदाचे आणि उत्साहाचे पर्व बनतो.
यंदा मकर संक्रातीच्या दिवशी नेमका कोणता रंग वर्ज्य आहे?
ज्योतिषशास्त्र आणि हिंदू पंचांगानुसार, मकर संक्रांती हा अत्यंत शुभ दिवस मानला जातो. या दिवशी सूर्यदेव उत्तरायणात प्रवेश करतात, ज्यामुळे दिवसाला सकारात्मक ऊर्जा आणि नवीन सुरुवातीचे प्रतीक मानले जाते. मात्र, ज्योतिषीय अभ्यासानुसार, संक्रांतीच्या दिवशी एखादा विशिष्ट रंगाचे कपडे परिधान न करण्याचा सल्ला दिला जातो. यंदा 2026 मध्ये त्या रंगामध्ये पिवळा रंग समाविष्ट आहे.
संक्रांत देवीच्या स्वरूपाशी संबंधित धार्मिक आणि ज्योतिषीय नियमांमुळे पिवळा रंग या दिवशी वर्ज्य ठरतो. पिवळा रंग सूर्याचे प्रतीक मानला जातो, पण संक्रांतीच्या दिवशी संक्रांत देवीच्या आशीर्वादासाठी त्याचा वापर न करता इतर शुभ रंगांचे कपडे परिधान करणे शुभ मानले जाते. तसेच, काही विशिष्ट रंगांमुळे दिवशी होणाऱ्या धार्मिक विधींचे सकारात्मक प्रभाव बाधित होऊ शकतात.
ह्या पार्श्वभूमीवर, मकर संक्रांतीच्या दिवशी पिवळा रंग वर्ज्य मानल्यामुळे लोक विविध रंगांचे पारंपरिक आणि शुभ वस्त्र परिधान करून सण साजरा करतात. यामुळे धार्मिक विधी, सामाजिक उत्सव आणि पारंपरिक सण यांचा एकत्रित आनंद अनुभवता येतो.
संक्रांत देवीने परिधान केलेले वस्त्र हे मुख्य कारण-
पंचांगानुसार, दरवर्षी मकर संक्रांतीच्या दिवशी संक्रांत देवी एका विशिष्ट रंगाचे वस्त्र परिधान करून प्रकट होते. ज्योतिषशास्त्रानुसार, देवीने ज्या रंगाचे वस्त्र नेसले आहे, तो रंग त्या वर्षी ‘वर्ज्य’ किंवा ‘अशुभ’ मानला जातो. यंदा, म्हणजे 2026 मध्ये, संक्रांत देवी पिवळ्या रंगाच्या वस्त्रावर आल्याचे मानले जाते.
ज्योतिषांकडून सांगण्यात आले आहे की, संक्रांतीच्या दिवशी पिवळ्या रंगाचे साडी, साडेजोड किंवा अन्य कपडे परिधान करणे टाळावे. असे केल्याने देवीचा कोप टळतो आणि त्या वर्षी नकारात्मक ऊर्जा किंवा अनिष्ट घटना होण्याची शक्यता कमी होते, असा विश्वास शास्त्रीय आणि धार्मिक दृष्टिकोनातून आहे.
मकर संक्रांती हा सूर्यदेवाच्या उत्तरायण प्रवासाचा दिवस असल्याने, दिवशी योग्य रंगाचे वस्त्र परिधान करणे शुभ मानले जाते. योग्य रंग निवडल्यास धार्मिक विधींचा सकारात्मक प्रभाव वाढतो आणि पारंपरिक सणातील उत्सवात आध्यात्मिक ऊर्जा टिकून राहते. त्यामुळे, श्रद्धाळूंनी या परंपरेचे काटेकोर पालन करण्याचे महत्त्व आहे.
यंदा सण साजरा करताना, पिवळ्या रंगाची साडी किंवा कपडे टाळून इतर शुभ रंगांचे वस्त्र परिधान करण्याची शिफारस करण्यात आली आहे. यामुळे धार्मिक विधी पूर्णपणे मंगलमय राहतात आणि संक्रांतीच्या दिवशी घरातील सकारात्मक वातावरण कायम राहते.
ग्रहांचे संक्रमण
ज्योतिषशास्त्रानुसार, मकर संक्रांतीच्या दिवशी सूर्य देव मकर राशीत प्रवेश करतात. या दिवसाचे महत्त्व केवळ खगोलशास्त्रीय नाही, तर धार्मिक व सांस्कृतिक दृष्टिकोनातूनही अत्यंत मोठे आहे. ज्योतिषींच्या माहितीनुसार, या दिवशी पिवळा रंग ‘गुरु’ ग्रहाचा प्रतीक मानला जातो.
पंचांगानुसार, जेव्हा संक्रांतीच्या दिवशी संक्रांत देवीचे स्वरूप पिवळ्या रंगाशी संबंधित असते, तेव्हा पिवळा रंग त्या विशिष्ट काळासाठी ‘पीडा देणारा’ किंवा ‘अशुभ’ मानला जातो. त्यामुळे, या दिवशी पिवळ्या रंगाचे कपडे, साडी किंवा वस्त्र परिधान करणे टाळावे, असे ज्योतिषज्ञ सूचित करतात. असे केल्याने देवीचा क्रोध टाळला जातो आणि घरातील सकारात्मक वातावरण टिकून राहते, असा विश्वास पारंपरिक आणि धार्मिक परंपरेनुसार आहे.
मकर संक्रांती हा सूर्यदेवाच्या उत्तरायण प्रवासाचा दिवस असल्याने, या दिवशी योग्य रंगाच्या वस्त्रांचा वापर केल्यास धार्मिक विधींचा प्रभाव वाढतो आणि संक्रांतीच्या उत्सवातील आध्यात्मिक ऊर्जा टिकून राहते. यंदा संक्रांती साजरा करताना, पिवळ्या रंगाचे वस्त्र टाळून इतर शुभ रंग परिधान करण्याची शिफारस करण्यात आली आहे, ज्यामुळे सणाचे महत्त्व व मंगलमय वातावरण कायम राहते.
यंदा शुभ रंग कोणते ते वाचा?
यंदा पिवळा रंग वर्ज्य असला, तरी तुम्ही खालील रंगांच्या साड्या नेसू शकता..
काळा रंग: संक्रांतीला काळी साडी नेसणे हे नेहमीच सर्वात शुभ आणि शास्त्रीय मानले जाते.
इतर रंग: पिवळा सोडून तुम्ही लाल, हिरवा, केशरी किंवा गुलाबी रंगाची साडी नेसू शकता.
थोडक्यात सांगायचे तर: यंदा संक्रांत देवीने स्वतः पिवळे वस्त्र परिधान केले असल्याने, आपण तो रंग टाळून देवीचा सन्मान राखतो आणि संभाव्य दोष टाळतो, अशी धार्मिक समजूत आहे.
(टीप : वरील बातमी फक्त माहिती म्हणून वाचकांपर्यंत पोहोचवत आहोत. या बातमीची पुष्टी आम्ही करत नाही)
