Banking Tips: तुमच्याकडेही एकापेक्षा जास्त बँक खाती आहेत का? जास्त अकाऊंट्समुळे होऊ शकते ‘हे’ नुकसान

Banking Tips: आजच्या धावपळीच्या युगात अनेकांकडे एकापेक्षा जास्त बँक खाती असणे सामान्य झाले आहे. नोकरी बदलली की नवीन सॅलरी अकाऊंट उघडले जाते, तर कधी गृहकर्ज किंवा गुंतवणुकीसाठी दुसरे खाते उघडावे लागते. मात्र, गरजेपेक्षा जास्त बँक खाती असणे फायद्याचे ठरण्याऐवजी आर्थिकदृष्ट्या तोट्याचे ठरू शकते, असा इशारा अर्थतज्ज्ञांनी दिला आहे.

जास्त बँक खाती असण्याचे छुपे तोटे

अनेक बँकांमध्ये खाती असल्यास तुम्हाला काही समस्यांचा सामना करावा लागू शकतो:

1. किमान शिल्लक रकमेचा ताण: प्रत्येक बँकेचे ‘मिनिमम बॅलन्स’ राखण्याचे नियम वेगवेगळे असतात. सर्व खात्यांमध्ये ठराविक रक्कम राखून ठेवताना नाकी नऊ येतात आणि तसे न केल्यास मोठा दंड भरावा लागतो.
2. अनावश्यक शुल्क: प्रत्येक खात्यासाठी डेबिट कार्ड शुल्क, एसएमएस चार्जेस आणि वार्षिक देखभाल शुल्क भरावे लागते. वर्षाकाठी ही रक्कम हजारो रुपयांच्या घरात जाते.
3. कमी परतावा: वेगवेगळ्या खात्यांमध्ये छोटी रक्कम पडून राहण्यापेक्षा ती एकाच ठिकाणी जमा करून मुदत ठेव (FD) केल्यास त्यावर जास्त व्याज मिळू शकते.
4. व्यवस्थापनाचा मानसिक ताण: अनेक बँकांचे पिन नंबर लक्षात ठेवणे, व्यवहार तपासणे आणि बॅलन्सवर लक्ष ठेवणे हे डोकेदुखीचे काम ठरते.

तज्ज्ञांच्या मते नेमकी किती खाती असावीत?

आर्थिक नियोजनासाठी 2 ते 3 बँक खाती पुरेशी असतात, असे तज्ज्ञांचे मत आहे:

• पहिले मुख्य खाते (Primary Account): तुमचे वेतन किंवा मुख्य उत्पन्न या खात्यात जमा व्हायला हवे. घरभाडे, विम्याचे हप्ते आणि दैनंदिन खर्च याच खात्यातून हाताळावेत.
• दुसरे बचत खाते (Savings/Emergency Fund): हे खाते केवळ बचतीसाठी किंवा आपत्कालीन निधीसाठी वापरावे. यातील पैसे रोजच्या खर्चासाठी वापरू नयेत, जेणेकरून आर्थिक शिस्त लागेल.
• तिसरे पर्यायी खाते (Optional): जर गरज असेल, तर जोडीदारासोबतचे जॉइंट अकाऊंट किंवा गुंतवणुकीशी संबंधित तिसरे खाते तुम्ही ठेवू शकता.

काही महत्त्वाच्या शंका आणि उत्तरे

• सर्व पैसे एकाच बँकेत ठेवणे धोक्याचे आहे का? जर तुमची पुंजी मोठी असेल, तर सुरक्षेसाठी दोन वेगवेगळ्या बँकांमध्ये पैसे ठेवणे नक्कीच चांगले आहे.
• जास्त खाती असल्यास सिबिल (CIBIL) स्कोअर सुधारतो का? नाही. सिबिल स्कोअर हा तुमच्या कर्जाच्या परतफेडीवर अवलंबून असतो, बँक खात्यांच्या संख्येवर नाही.
• जुने सॅलरी अकाऊंट बंद करावे का? हो. जर खाते वापरात नसेल, तर ते बंद करणेच हिताचे आहे, अन्यथा ‘मिनिमम बॅलन्स’ नसल्यामुळे तुम्हाला नाहक दंड भरावा लागेल.

बँकिंग व्यवहार तुमचे जीवन सुसह्य करण्यासाठी असावेत, गुंतागुंतीचे करण्यासाठी नाही. वर्षातून एकदा आपल्या बँक खात्यांचा आढावा घ्या आणि अनावश्यक खाती बंद करून आर्थिक नियोजनात सुसूत्रता आणा.