भाषणापूर्वी, अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी सूचित केले की त्यांना इराणचे समृद्ध युरेनियम परत मिळवण्याची पर्वा नाही. “ते प्रकरण इतके गुप्त आहे की, मला त्याची पर्वा नाही… आम्ही उपग्रहाद्वारे त्यावर नेहमीच लक्ष ठेवून असू.” ते असेही म्हणाले की, अमेरिकेने इराणचे तेल जप्त करावे यासाठी अमेरिकन लोकांमध्ये संयम नाही. “पण, तुम्हाला माहिती आहे, मला खात्री नाही की आपल्या देशातील लोकांमध्ये तेवढा संयम आहे, जे दुर्दैवी आहे, कारण त्यांना हे युद्ध संपलेले पाहायचे आहे.”
ट्रम्प प्रशासन या युद्धाला स्पष्टपणे एक विजय मानत असले तरी, एकामागून एक झालेल्या सर्वेक्षणांमधून असे दिसून आले आहे की या युद्धाबद्दल अमेरिकन लोकांच्या भावना खूप संमिश्र आहेत. सीएनएनने प्रसिद्ध केलेल्या एका सर्वेक्षणात असे आढळले की नाराजी ६३% पर्यंत वाढली आहे. रॉयटर्स आणि इप्सोसने प्रसिद्ध केलेल्या आणखी एका सर्वेक्षणात असे आढळले की ६६% अमेरिकन लोकांना हे युद्ध शक्य तितक्या लवकर संपावे असे वाटते.
भाषण
ट्रम्प यांनी आपल्या भाषणाची सुरुवात इराणला दहशतवादाचा क्रमांक एकचा प्रायोजक देश संबोधून केली. आज रात्री इराणचे नौदल नष्ट झाले आहे आणि त्यांचे हवाई दल उद्ध्वस्त झाले आहे. त्यांचे नेते मारले गेले आहेत आणि आयआरजीसीची (IRGC) कमान पूर्णपणे मोडीत निघाली आहे. त्यांची क्षेपणास्त्र क्षमता नष्ट झाली आहे; यापूर्वी कधीही काही आठवड्यांत कोणताही शत्रू नष्ट झाला नव्हता.
ट्रम्प यांनी अमेरिकेचे सैन्य सर्वात शक्तिशाली असल्याचा आणि व्हेनेझुएलामधील त्यांच्या यशाचा उल्लेख केला. त्यांनी व्हेनेझुएलाच्या तेल आणि वायूवरील अमेरिकेच्या नियंत्रणावर आणि अमेरिकेला मध्य-पूर्वेतील तेलाची गरज का नाही यावर लक्ष केंद्रित केले.
त्यांनी ‘ऑपरेशन एपिक फ्युरी’चे वर्णन जगाचे स्वातंत्र्य सुनिश्चित करणारे असे केले. त्यांनी इराणच्या ‘इस्रायल मुर्दाबाद’ आणि ‘अमेरिका मुर्दाबाद’ या घोषणांचा उल्लेख केला, तसेच बेरूत बॉम्बस्फोट, यूएसएस कोलवरील हल्ला आणि हमासने इस्रायलवर केलेल्या हल्ल्याचा उल्लेख केला. इराणला अण्वस्त्रे बाळगण्याची परवानगी का देऊ नये, याचे कारण म्हणून त्यांनी इराणने ४५,००० आंदोलकांना ठार मारल्याचा उल्लेख केला.
त्याने ‘रोडसाईड बॉम्बचा जनक’ कासिम सुलेमानीच्या हत्येचा आणि ओबामांच्या पहिल्या कार्यकाळात इराणसोबतचा अणुकरार रद्द केल्याचा उल्लेख केला. पुढे त्याने ओबामांवर इराणच्या अणुकार्यक्रमाला प्रोत्साहन दिल्याचा आरोप केला आणि पूर्वीच्या राष्ट्राध्यक्षांच्या चुका सुधारल्याचा आपल्याला अभिमान असल्याचे सांगितले.
गेल्या वर्षी जूनमध्ये त्यांनी इराणची अणु-केंद्रे नष्ट करण्याचा उल्लेख केला होता; मात्र, इराण त्यामुळे मागे हटला नाही, असेही त्यांनी नमूद केले. त्यांनी इराणच्या लांब पल्ल्याच्या बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रांच्या साठ्याचाही उल्लेख केला, परंतु आपण तो साठा नष्ट केल्याचा दावा केला. इराण अणुशक्ती बनण्याच्या अगदी उंबरठ्यावर पोहोचला होता आणि या संकटाचा सामना करण्याचे धाडस केवळ आपल्यामध्येच होते, असे त्यांनी म्हटले.
इराणची नौदल, वायुदल, क्षेपणास्त्र कार्यक्रम आणि संरक्षण औद्योगिक पायाभूत सुविधा आपण संपुष्टात आणल्याचे त्यांनी सांगितले. यामुळे इराण पूर्णपणे खिळखिळा झाला असून, दहशतवाद्यांना मदत करण्याची किंवा आपला अणुकार्यक्रम पुढे नेण्याची त्यांची क्षमता पूर्णपणे मोडून काढली गेली आहे, असे त्यांनी नमूद केले. त्यांनी अमेरिकन सैनिकांची प्रशंसा केली आणि युद्धात हौतात्म्य पत्करलेल्या १३ अमेरिकन सैनिकांना मानवंदना दिली.
त्यांनी इस्रायल आणि अरब मित्रराष्ट्रांचे आभार मानले, तसेच त्यांचे संरक्षण करण्याचे वचन दिले. अमेरिकेतील इंधनाच्या किमतींमध्ये झालेली तात्पुरती वाढ ही अल्पकालीन असल्याचे त्यांनी सांगितले; मात्र, या वाढीसाठी त्यांनी इराणला जबाबदार धरले. असे असूनही, एकेकाळी “मृत आणि खिळखिळा झालेला देश” आपण पुन्हा “सर्वात तेजीत असलेला देश” बनवल्याचे त्यांनी म्हटले आणि शेअर बाजार व आपल्या धोरणांची प्रशंसा केली. त्यांनी अमेरिकेच्या “ड्रिल बेबी ड्रिल” (इंधन उत्खनन वाढवण्याच्या) कार्यक्रमाची आणि व्हेनेझुएलाच्या तेलावर मिळवलेल्या नियंत्रणाची प्रशंसा केली—ज्यामुळे आता अमेरिकेकडे सौदी अरेबिया आणि रशिया या दोन्ही देशांच्या एकत्रित साठ्यापेक्षाही अधिक तेलाचा साठा उपलब्ध झाला आहे.
त्यांनी म्हटले की, अमेरिकेला मध्य-पूर्वेकडील तेलाची गरज नाही; तसेच, ज्या देशांना ‘स्ट्रेट ऑफ होर्मुझ’मार्गे तेलाची आवश्यकता आहे, त्यांनीच या सामुद्रधुनीच्या सुरक्षेची जबाबदारी स्वीकारून पुढाकार घेतला पाहिजे. इराणविरुद्धच्या युद्धात ज्या देशांनी अमेरिकेला पाठिंबा दिला नाही, त्यांनीच आता या सामुद्रधुनीचे ‘संरक्षण’ करावे आणि अमेरिकेकडून तेल खरेदी करावे. त्यांनी असेही नमूद केले की, ही सामुद्रधुनी आपोआप खुली होईल, तेलाच्या किमती कमी होतील आणि समभागांच्या (शेअर्सच्या) किमती वाढतील. मात्र, ही एक ऐतिहासिक गरज होती, असे त्यांनी स्पष्ट केले.
त्यांनी अमेरिकन अर्थव्यवस्थेची आणि आपल्या कायदेविषयक कामगिरीची प्रशंसा करणे पुढेही चालू ठेवले. त्यांनी सांगितले की, अमेरिका पुढील २-३ आठवड्यांत इराणवर “अत्यंत जोरदार” हल्ला करेल; मात्र, इराणमधील “सत्तापरिवर्तना”ला (regime change) पाठिंबा देण्यास त्यांनी नकार दिला. त्यांनी असा दावा केला की, इराणमधील नवीन सत्तापक्ष अधिक नम्र झाला आहे; परंतु, जर त्यांनी सहकार्य केले नाही, तर इराणच्या ऊर्जा प्रकल्पांवर हल्ला करण्याचे वचन त्यांनी दिले.
त्यांनी म्हटले की, इराणचे रडार्स आणि विमानविरोधी संरक्षण यंत्रणा नष्ट झाल्यामुळे, अमेरिकेला रोखणे आता अशक्य आहे. आपण उपग्रहांच्या माध्यमातून इराणच्या अणु-स्थळांवर लक्ष ठेवून राहू, असेही त्यांनी सांगितले. त्यांनी पहिल्या व दुसऱ्या महायुद्धांमधील, तसेच कोरियन, व्हिएतनाम आणि इराक युद्धांमधील अमेरिकेच्या दीर्घकालीन सहभागाचा उल्लेख केला—आणि असा दावा केला की, आपण अवघ्या ३२ वर्षांतच विजय संपादन केला आहे.
“आपल्याला तिथे उपस्थित राहण्याची गरज नाही. आपल्याला त्यांच्या तेलाची आवश्यकता नाही. त्यांच्याकडे असलेल्या कोणत्याही गोष्टीची आपल्याला गरज नाही; तरीही, आपल्या मित्रराष्ट्रांना मदत करण्यासाठी आपण तिथे आहोत,” असे ट्रम्प म्हणाले.
