Himanta Biswa Sarma : आसाम विधानसभा निवडणुकीचे वारे वाहू लागले असतानाच, राज्याचे मुख्यमंत्री हिमांता बिस्वा सरमा यांच्या एका वादग्रस्त विधानाने राजकीय वातावरणात मोठी खळबळ उडाली आहे. गोमांस भक्षणावरून (बीफ) मुख्यमंत्र्यांनी केलेल्या भाष्य़ामुळे राज्यातील राजकीय संघर्षाला नवे वळण मिळाले असून, त्याचे तीव्र पडसाद राष्ट्रीय स्तरावरही उमटताना दिसत आहेत. निवडणुकीच्या तोंडावर धार्मिक आणि सांस्कृतिक मुद्द्यांना हात घालत मतांचे ध्रुवीकरण करण्याचा हा प्रयत्न असल्याचा आरोप विरोधकांकडून केला जात आहे.
धोरणात्मक विरोधाभास आणि विरोधकांचा हल्लाबोल-
मुख्यमंत्री हिमांता बिस्वा सरमा यांनी यापूर्वी मांडलेली अधिकृत भूमिका आणि सध्या निवडणुकीच्या प्रचारात व्यक्त केलेले विचार यामध्ये मोठी तफावत असल्याचा दावा विरोधकांनी केला आहे. त्यांच्या या बदलत्या भूमिकेवरून आम आदमी पक्ष (आप) आणि समाजवादी पक्ष (सपा) यांसारख्या प्रमुख विरोधी पक्षांनी भारतीय जनता पक्षावर टीकेची झोड उठवली आहे. भाजपकडून सत्तेसाठी सोयीनुसार भूमिका बदलली जात असल्याची टीका समाजवादी पक्षाने केली असून, लोकांच्या खाण्यापिण्याच्या सवयींवरून राजकारण करणे दुर्दैवी असल्याचे ‘आप’ने म्हटले आहे.
सार्वजनिक ठिकाणी ‘बीफ’ सेवनास मनाई; मुख्यमंत्री हिमांता बिस्वा सरमा यांचे मुस्लिम समुदायाला आवाहन
आसामचे मुख्यमंत्री हिमांता बिस्वा सरमा यांनी गोमांस भक्षणाबाबत (बीफ) राज्याच्या धोरणात्मक भूमिकेवर भाष्य करताना एक महत्त्वाचे विधान केले आहे. मुस्लिम समुदायातील खाद्यसंस्कृतीचा संदर्भ देत त्यांनी या विषयावर सरकारची भूमिका स्पष्ट केली. पत्रकारांशी संवाद साधताना मुख्यमंत्र्यांनी असे नमूद केले की, राज्यात मुस्लिम समुदायाकडून केल्या जाणाऱ्या गोमांस भक्षणावर सरकारने कोणतीही सरसकट बंदी घातलेली नाही, मात्र सामाजिक सलोखा राखण्यासाठी काही मर्यादा पाळणे आवश्यक आहे.
“घरात खाण्यास हरकत नाही, पण सार्वजनिक प्रदर्शन टाळा”-
मुख्यमंत्री सरमा यांनी आपल्या विधानात स्पष्टपणे सांगितले की, “आसाममध्ये मुस्लिम समुदायाची लोकसंख्या मोठी असून त्यांच्यामध्ये गोमांस खाण्याची प्रथा आहे. आम्ही कोणाच्याही वैयक्तिक खाद्य निवडीवर गदा आणू इच्छित नाही किंवा त्यांना ते खाण्यापासून रोखत नाही आहोत. आमची विनंती केवळ इतकीच आहे की, या पदार्थाचे सेवन आपल्या घराच्या चार भिंतींच्या आत करावे. सार्वजनिक ठिकाणी किंवा उघड्यावर गोमांस खाणे टाळावे, जेणेकरून इतर समुदायांच्या धार्मिक भावना दुखावल्या जाणार नाहीत.”
मुख्यमंत्र्यांच्या भूमिकेत ‘यू-टर्न’? कठोर इशाऱ्यानंतर आता ‘मर्यादित मुभा’; सरमांच्या बदलत्या विधानाने राजकीय चर्चांना उधाण-
दिसपूर: आसामचे मुख्यमंत्री हिमांता बिस्वा सरमा यांनी गोमांस भक्षणाबाबत (बीफ) घेतलेल्या मवाळ भूमिकेमुळे राज्यातील राजकीय वातावरण चांगलेच तापले आहे. विशेष म्हणजे, काही काळापूर्वी याच मुद्द्यावर अत्यंत कठोर आणि आक्रमक पवित्रा घेणाऱ्या मुख्यमंत्र्यांनी आता निवडणुकीच्या उंबरठ्यावर आपली भूमिका बदलल्याचा आरोप केला जात आहे. यापूर्वी त्यांनी गोवंश हत्या आणि मांस भक्षण यांविरोधात कायदेशीर कारवाईचा इशारा दिला होता, मात्र आता त्यांनी मांडलेली मते त्याउलट असल्याचे दिसून येत आहे.
भूतकाळातील आक्रमकता आणि कायद्याचा बडगा-
यापूर्वी मुख्यमंत्री सरमा यांनी सार्वजनिक सभांमधून गोमांस भक्षण करणाऱ्यांना कडक शब्दांत सुनावले होते. “जे लोक गोमांस खातील, त्यांना शासन सोडणार नाही,” अशा प्रकारचा थेट इशारा त्यांनी दिला होता. आसाममध्ये गोवंश संरक्षण कायदा अधिक कडक करण्यावर त्यांनी भर दिला होता आणि गायीला हिंदू संस्कृतीत असलेले पवित्र स्थान अधोरेखित करत या विषयावर कोणतीही तडजोड केली जाणार नाही, असे ठामपणे सांगितले होते. त्यांच्या या कठोर भूमिकेचे तेव्हा मोठ्या प्रमाणावर स्वागत आणि विरोधही झाला होता.
“भाजप हटवा, गाय वाचवा!”; मुख्यमंत्री सरमांच्या विधानानंतर अखिलेश यादव आक्रमक, विरोधकांकडून टीकेची झोड
आसामचे मुख्यमंत्री हिमांता बिस्वा सरमा यांनी गोमांस भक्षणाबाबत (बीफ) दिलेल्या ‘मर्यादित मुभा’ देणाऱ्या विधानामुळे राजकीय वर्तुळात वादाचे मोठे वादळ निर्माण झाले आहे. या वक्तव्याचे पडसाद केवळ आसाममध्येच नव्हे, तर उत्तर प्रदेशासह राष्ट्रीय राजकारणातही उमटले आहेत. मुख्यमंत्र्यांच्या या भूमिकेवर आम आदमी पक्ष (आप) आणि समाजवादी पक्षाने (सपा) अत्यंत आक्रमक पवित्रा घेत भारतीय जनता पक्षाच्या विचारधारेवर आणि दुटप्पी धोरणावर बोचरी टीका केली आहे.
अखिलेश यादव यांचा ‘एक्स’वरून निशाणा-
समाजवादी पक्षाचे राष्ट्रीय अध्यक्ष आणि उत्तर प्रदेशचे माजी मुख्यमंत्री अखिलेश यादव यांनी या प्रकरणाची गंभीर दखल घेत भाजपवर तीव्र हल्लाबोल केला आहे. त्यांनी आपल्या अधिकृत ‘एक्स’खात्यावरून पोस्ट करत भाजपच्या कथनी आणि करणीतील फरक उघड केला. “भाजप हटवा, गाय वाचवा” असे आवाहन करत त्यांनी भाजपची गोवंश संरक्षणाबाबतची भूमिका केवळ निवडणुकांपुरतीच मर्यादित असल्याचा टोला लगावला. एका बाजूला गायीच्या नावावर राजकारण करायचे आणि दुसऱ्या बाजूला निवडणुकीच्या तोंडावर सोयीनुसार भूमिका बदलायची, हा भाजपचा ढोंगीपणा असल्याचे त्यांनी आपल्या पोस्टमध्ये नमूद केले.
“भाजपसाठी गाय हा केवळ निवडणुकीचा मुद्दा”; केजरीवालांचे टीकास्त्र, तर आसाममधील ‘बीफ’ कायद्याबाबत मुख्यमंत्र्यांनी दिले स्पष्टीकरण-
नवी दिल्ली/दिसपूर: आसामचे मुख्यमंत्री हिमांता बिस्वा सरमा यांनी गोमांस भक्षणाबाबत (बीफ) दिलेल्या विधानाचे पडसाद आता राष्ट्रीय स्तरावर उमटले आहेत. आम आदमी पक्षाचे राष्ट्रीय संयोजक अरविंद केजरीवाल यांनी या मुद्द्यावरून भारतीय जनता पक्षावर अत्यंत तिखट शब्दांत प्रहार केला आहे. “भाजपसाठी गोवंश हा केवळ निवडणुकांपुरता मर्यादित आणि महत्त्वाचा वाटणारा विषय असून, समाजात दंगली आणि अशांतता निर्माण करण्यासाठी या मुद्द्याचा वापर केला जातो,” अशा कठोर शब्दांत केजरीवाल यांनी भाजपच्या भूमिकेचा समाचार घेतला.
केजरीवालांचा ‘गोरक्षकां’वरून भाजपवर निशाणा-
अरविंद केजरीवाल यांनी भाजपच्या दुहेरी मापदंडांवर बोट ठेवताना म्हटले की, “एकीकडे उत्तर भारतात भाजप पुरस्कृत कथित गोरक्षक सामान्य नागरिकांच्या हत्या करत आहेत, तर दुसरीकडे त्यांचेच मुख्यमंत्री आता ‘बीफ’ खाण्यास हरकत नसल्याचे सांगत आहेत.” भाजपची ही भूमिका वैचारिक नसून केवळ सत्तेच्या राजकारणासाठीची सोय आहे, असा आरोपही त्यांनी यावेळी केला. ईशान्य भारतातील राजकारण आणि उत्तर भारतातील गोरक्षकांचा हिंसाचार यातील विरोधाभास उघड करत केजरीवाल यांनी भाजपच्या विचारधारेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आहे.
आसाममधील कायद्याचे स्वरूप आणि मुख्यमंत्र्यांचे स्पष्टीकरण-
या वादाच्या पार्श्वभूमीवर मुख्यमंत्री हिमांता बिस्वा सरमा यांनी आसाममधील प्रचलित कायद्याची माहिती दिली. ते म्हणाले की, “आसाममध्ये सार्वजनिक ठिकाणी गोमांस खाण्यास सक्त मनाई असून, या नियमाचे उल्लंघन करणाऱ्या व्यक्तीला तीन वर्षांपर्यंतच्या कारावासाची शिक्षा होऊ शकते.” आसाममध्ये ‘पशुधन संरक्षण कायदा, २०२१’ (Assam Cattle Preservation Act, 2021) अमलात आहे. या कायद्याच्या तरतुदींनुसार, राज्यात गोहत्येवर संपूर्णपणे बंदी नाही, मात्र त्याबाबत काही कठोर निर्बंध लादण्यात आले आहेत.
कायद्यातील तरतुदी आणि खासगी वापराची मुभा-
आसामच्या पशुधन संरक्षण कायद्यानुसार, कोणत्याही हॉटेल, रेस्टॉरंट किंवा सार्वजनिक ठिकाणी गोमांस खाणे किंवा विक्री करणे बेकायदेशीर आहे. तसेच, मंदिर परिसराच्या ठराविक मर्यादेतही याला बंदी आहे. मात्र, कायद्यात असेही नमूद करण्यात आले आहे की, परवानाधारक दुकानांमधून गोमांस खरेदी करून त्याचे सेवन आपल्या घरी किंवा खासगी आस्थापनांमध्ये करण्यास कायदेशीर अडचण नाही.
