INS Taragiri : भारतीय नौदलाच्या सामर्थ्यात मोठी भर पडली आहे. ‘प्रोजेक्ट 17A’ अंतर्गत तयार करण्यात आलेली चौथी अत्याधुनिक स्टेल्थ युद्धनौका ‘आयएनएस तारागिरी’ (INS Taragiri) अधिकृतपणे भारतीय नौदलात सामील झाली. विशाखापट्टणम येथे ३ एप्रिल २०२६ रोजी संरक्षणमंत्री राजनाथ सिंह यांच्या उपस्थितीत हा कार्यान्वित सोहळा पार पडला.
शत्रूच्या रडारलाही चकवा देणारे तंत्रज्ञान
सुमारे 6,670 टन वजनाची ही युद्धनौका आधुनिक युद्धनौका बांधणीचा एक उत्कृष्ट नमुना आहे. ‘वॉरशिप डिझाइन ब्युरो’ने याचे डिझाइन केले असून ‘माझगाव डॉक शिपबिल्डर्स लिमिटेड’ने याची बांधणी केली आहे. या जहाजाचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे याचे प्रगत स्टेल्थ तंत्रज्ञान, ज्यामुळे शत्रूच्या रडारला हे जहाज सहजपणे शोधता येत नाही.
ब्रह्मोससह अत्याधुनिक शस्त्रास्त्रांनी सज्ज
आयएनएस तारागिरी केवळ संरक्षणच नाही तर आक्रमक पवित्र्यासाठीही सज्ज आहे. यामध्ये खालील अत्याधुनिक यंत्रणा बसवण्यात आल्या आहेत:
- ब्रह्मोस क्षेपणास्त्र: समुद्रातून जमिनीवर आणि जहाजावर मारा करणारी सुपरसोनिक क्षेपणास्त्रे.
- हवाई सुरक्षा: पृष्ठभागावरून हवेत मारा करणारी मध्यम पल्ल्याची क्षेपणास्त्रे.
- स्वदेशी सोनार आणि रडार: शत्रूच्या पाणबुड्या आणि विमानांवर नजर ठेवण्यासाठी प्रगत भारतीय तंत्रज्ञान.
आत्मनिर्भर भारताचे प्रतीक
या युद्धनौकेची निर्मिती ७५ टक्क्यांहून अधिक स्वदेशी बनावटीच्या साहित्यातून करण्यात आली आहे. यामध्ये २०० पेक्षा जास्त सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योगांचा (MSMEs) सहभाग आहे. राजनाथ सिंह यांनी यावेळी सांगितले की, “तारागिरी केवळ एक युद्धनौका नसून ती भारताची वाढती तांत्रिक क्षमता आणि स्वावलंबनाचे प्रतीक आहे.”
समुद्री व्यापार आणि ऊर्जा सुरक्षेसाठी महत्त्वाचे
भारताचा ९५ टक्के व्यापार समुद्री मार्गाने होतो. ११,००० किलोमीटरहून अधिक लांबीची किनारपट्टी असलेल्या भारतासाठी मजबूत नौदल असणे ही काळाची गरज आहे. राजनाथ सिंह यांनी स्पष्ट केले की, हिंद महासागर क्षेत्रात भारताची उपस्थिती शांतता आणि समृद्धीची हमी देते. तसेच, समुद्राखालील इंटरनेट केबल्स आणि महत्त्वाच्या व्यापारी मार्गांच्या सुरक्षेसाठी ‘तारागिरी’ महत्त्वाची भूमिका बजावेल.
संरक्षण क्षेत्रातील निर्यातीने ३८,४२४ कोटी रुपयांचा ऐतिहासिक टप्पा गाठल्याबद्दलही त्यांनी कौतुक केले. १३-१४ वर्षांपूर्वी केवळ १,२०० कोटींची असलेली निर्यात आता ३९,००० कोटींच्या घरात पोहोचली आहे, हा भारताच्या आत्मनिर्भरतेचा मोठा पुरावा आहे.
