Croissants : काही वर्षांपूर्वीपर्यंत भारतीय ग्राहकांसाठी ‘क्रॉसॉं’ (Croissant) हा शब्द केवळ अपरिचितच नव्हता, तर त्याचे उच्चार आणि स्वरूपही अनेकांसाठी कुतूहलाचा विषय होते. प्रामुख्याने महानगरातील उच्चभ्रू बेकरींपुरता मर्यादित असलेला हा पदार्थ आज भारताच्या मुख्य प्रवाहातील खाद्यसंस्कृतीचा अविभाज्य भाग बनला आहे. जागतिक खाद्यप्रकारांना स्वीकारण्याच्या आणि त्यात स्थानिक गोडी मिसळण्याच्या भारतीय मानसिकतेचा हा एक उत्तम वस्तुपाठ ठरला आहे.
उच्चारांच्या पलीकडे: एक अनोखा विपणन प्रवास
कोणत्याही परदेशी वस्तूची ओळख ही त्याच्या नावापासून सुरू होते. क्रॉसॉंच्या बाबतीत त्याचे क्लिष्ट उच्चार हे प्रारंभी एक आव्हान होते. मात्र, कंपनीने या आव्हानाचे रूपांतर एका संधीत केले. ‘क्रॉसॉं प्रोनाऊनसिएशन इंटर्नशिप’ सारख्या कल्पक मोहिमेद्वारे, जिथे केवळ योग्य उच्चार करण्यासाठी ३ लाख रुपयांचे मानधन देऊ केले होते, या पदार्थाची चर्चा घराघरांत पोहोचली. स्नॅपचॅट सारख्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मचा वापर करून तरुणांना या संवादात सहभागी करून घेण्यात आले, ज्यामुळे हा पदार्थ केवळ खाण्यापुरता मर्यादित न राहता एक ‘डिजिटल ट्रेंड’ बनला.
या प्रवासातील सर्वात कल्पक वळण तेव्हा आले, जेव्हा एका इंटरनेट क्रिएटरने अनवधानाने या पदार्थाचा उच्चार ‘प्रशांत’ असा केला. कंपनीने या चुकीला सुधारण्याऐवजी तिचे स्वागत केले. यातूनच ‘बाहेरून क्रॉसॉं, आतून प्रशांत’ (#BCAP) या मोहिमेचा जन्म झाला. जेमी लीव्हरसारख्या कलाकारांच्या सहभागामुळे या संकल्पनेला अधिक बळ मिळाले. हा केवळ विनोद नव्हता, तर भारतीय मानसिकतेचे प्रतिबिंब होते—वरवर जरी आपण जागतिक चमकधमक स्वीकारली असली, तरी आपले अंतर्मन मात्र ‘प्रशांत’सारखे साधे, प्रेमळ आणि मुळांशी जोडलेले आहे. या मोहिमेत इतर २५ हून अधिक नामांकित ब्रँड्सनी सहभाग नोंदवून या सांस्कृतिक लाटेला मोठे स्वरूप दिले.
उत्सवी स्वरूप आणि भवितव्य
आज ‘नॅशनल क्रॉसॉं डे’ असो वा या पदार्थाचा ‘वाढदिवस’, ब्रिटानियाने विविध सार्वजनिक कार्यक्रमांच्या माध्यमातून या पाश्चात्य पदार्थाला भारतीय उत्सवांचे स्वरूप दिले आहे. रस्त्यांवर होणाऱ्या रॅली, संगीतमय कार्यक्रम आणि साहिल खट्टरसारख्या व्यक्तींनी केलेले उपक्रम यामुळे हा पदार्थ तरुण पिढीच्या गळ्यातील ताईत बनला आहे.
थोडक्यात सांगायचे तर, क्रॉसॉंने केवळ बेकरीच्या कपाटातून बाहेर पडून भारतीय ग्राहकांच्या मनात स्थान मिळवले आहे. जागतिक उत्पादनांचे जेव्हा भारतीयीकरण होते, तेव्हा ते केवळ व्यवसायापुरते मर्यादित राहत नाही, तर ते इथल्या बोलीभाषेचा आणि संस्कृतीचा भाग बनतात. ब्रिटानियाचे उद्दिष्ट आता ‘क्रॉसॉं’ हे नाव ‘ब्रिटानिया ट्रीट क्रॉसॉं’शी पूर्णपणे जोडले जावे, हेच आहे.
