Goa Night Club News : गोव्यातील पर्यटन क्षेत्रातील वाढती गर्दी आणि सुरक्षिततेची निकड लक्षात घेऊन उत्तर गोवा जिल्हा प्रशासनाने एक अत्यंत महत्त्वाचा प्रतिबंधात्मक आदेश जारी केला आहे. उत्तर गोव्यातील सर्व नाईट क्लब, बार, हॉटेल्स आणि इतर पर्यटन आस्थापनांच्या अंतर्गत भागात (Indoor areas) आग निर्माण करणाऱ्या कोणत्याही प्रकारच्या उपकरणांचा वापर करण्यावर आता पूर्णपणे बंदी घालण्यात आली आहे. उत्तर गोव्याचे जिल्हाधिकारी अंकित यादव यांनी सार्वजनिक सुरक्षेचे गांभीर्य ओळखून हे आदेश लागू केले आहेत.
गोव्यातील नाईट लाइफ आणि पर्यटनाचे आकर्षण जगप्रसिद्ध आहे. अनेकदा क्लब आणि हॉटेल्समध्ये मनोरंजनाच्या नावाखाली अग्नीशी संबंधित खेळांचे सादरीकरण (Fire acts) केले जाते किंवा विशेष प्रकाशयोजनेसाठी आग निर्माण करणाऱ्या साधनांचा वापर होतो. मात्र, बंदिस्त जागेत अशा उपकरणांचा वापर करणे अत्यंत धोकादायक ठरू शकते. आगीच्या एका छोट्या ठिणगीमुळे मोठ्या प्रमाणावर जीवितहानी होण्याची शक्यता असते. हीच जोखीम टाळण्यासाठी जिल्हाधिकाऱ्यांनी हे प्रतिबंधात्मक पाऊल उचलले असून, नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या व्यवस्थापनांवर कडक कायदेशीर कारवाई करण्याचे संकेत दिले आहेत.
जिल्हाधिकारी अंकित यादव यांनी आपल्या आदेशात स्पष्ट केले आहे की, पर्यटकांच्या सुरक्षिततेशी कोणत्याही प्रकारची तडजोड खपवून घेतली जाणार नाही. विशेषतः गर्दीच्या ठिकाणी आगीच्या दुर्घटना घडल्यास बाहेर पडण्याचे मार्ग मर्यादित असतात, अशा वेळी अंतर्गत भागात आग निर्माण करणारी उपकरणे वापरणे म्हणजे मृत्यूला आमंत्रण देण्यासारखे आहे. या निर्णयाची काटेकोर अंमलबजावणी करण्यासाठी पोलीस प्रशासन आणि संबंधित विभागांना विशेष सूचना देण्यात आल्या आहेत. सर्व पर्यटन व्यावसायिकांनी या नियमाचे पालन करावे आणि आपल्या आस्थापनांमध्ये अग्निरोधक यंत्रणा सज्ज ठेवावी, असेही प्रशासनाकडून सांगण्यात आले आहे.
उत्तर गोव्यातील प्रसिद्ध किनारे आणि तिथले क्लब नेहमीच पर्यटकांनी गजबजलेले असतात. प्रशासनाच्या या निर्णयामुळे पर्यटकांना सुरक्षित वातावरणात पर्यटनाचा आनंद घेता येणार आहे. गोव्याची प्रतिमा एक ‘सुरक्षित पर्यटन स्थळ’ म्हणून कायम राखण्यासाठी अशा कठोर निर्णयांची आवश्यकता असल्याचे मत देखील आता व्यक्त केले जात आहे.
उत्तर गोव्यातील पर्यटन क्षेत्रातील सुरक्षितता अबाधित राखण्यासाठी जिल्हा प्रशासनाने कठोर निर्बंध लागू केले असून, त्याची अधिकृत अंमलबजावणी रविवार, ८ फेब्रुवारी २०२६ पासून सुरू झाली आहे. जिल्हाधिकारी अंकित यादव यांनी जारी केलेल्या आदेशानुसार, जिल्ह्यातील नाईट क्लब, बार आणि हॉटेल्स यांसारख्या बंदिस्त पर्यटन स्थळांमध्ये आग निर्माण करणाऱ्या उपकरणांच्या वापरावर पुढील ६० दिवसांसाठी म्हणजेच दोन महिन्यांसाठी पूर्णतः बंदी घालण्यात आली आहे. आगीच्या संभाव्य धोक्यांपासून पर्यटकांचे रक्षण करणे, हा या निर्णयामागील मुख्य उद्देश आहे.
पोलीस अहवालातून धोक्याची शक्यता स्पष्ट जिल्हाधिकाऱ्यांनी हा आदेश जारी करताना पोलीस विभागाने सादर केलेल्या विशेष अहवालाचा संदर्भ दिला आहे. या अहवालानुसार, उत्तर गोव्यातील अनेक पर्यटन आस्थापनांच्या अंतर्गत भागात मनोरंजनासाठी किंवा विशेष कार्यक्रमांसाठी धोकादायक अशी आग निर्माण करणारी उपकरणे वापरली जात असल्याचे निदर्शनास आले होते. बंदिस्त आणि वातानुकूलित जागेत अशा साधनांचा वापर करणे हे केवळ नियमांचे उल्लंघन नसून, त्यामुळे मोठ्या प्रमाणावर जीवित आणि मालमत्तेची हानी होण्याची दाट शक्यता असल्याचे पोलिसांनी आपल्या अहवालात नमूद केले होते. ही टांगती तलवार लक्षात घेऊनच प्रशासनाने तातडीने हे पाऊल उचलले आहे.
घबराट आणि चेंगराचेंगरी रोखण्यासाठी उपाययोजना जिल्हाधिकाऱ्यांच्या आदेशात नमूद केल्याप्रमाणे, बंदिस्त जागेत आगीचा वापर केल्यास केवळ आगीचा प्रादुर्भाव होण्याचा धोका नसून, धुराचे लोट साचल्यामुळे श्वास घेण्यास अडथळा निर्माण होऊ शकतो. अशा अचानक उद्भवलेल्या संकटामुळे पर्यटकांमध्ये भीतीचे वातावरण निर्माण होऊन चेंगराचेंगरीसारखी भीषण परिस्थिती उद्भवू शकते. उपस्थितांमध्ये निर्माण होणारी घबराट नियंत्रणाबाहेर जाऊन एखादी मोठी दुर्घटना घडू नये, यासाठी अंतर्गत भागात अशा कोणत्याही ज्वलनशील किंवा अग्नी प्रज्ज्वलित करणाऱ्या वस्तूंच्या प्रदर्शनावर ही बंदी घालण्यात आली आहे.
कायदेशीर कारवाईचे संकेत पुढील दोन महिने हा नियम उत्तर गोव्याच्या संपूर्ण कार्यक्षेत्रात लागू राहील. या कालावधीत नियमांचे उल्लंघन करणाऱ्या हॉटेल मालकांवर आणि क्लब व्यवस्थापनावर भारतीय दंड संहितेच्या संबंधित कलमान्वये कठोर कायदेशीर कारवाई करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत. पर्यटकांच्या सुरक्षेशी तडजोड करणाऱ्या कोणत्याही कृत्याची दखल पोलीस प्रशासनाकडून घेतली जाणार आहे.
जिल्हाधिकारी अंकित यादव यांनी जारी केलेल्या नव्या नियमावलीनुसार, आता जिल्ह्यातील सर्व व्यावसायिक आणि पर्यटन आस्थापनांच्या बंदिस्त जागेत आग किंवा धूर निर्माण करणाऱ्या उपकरणांच्या वापरावर संपूर्णतः प्रतिबंध घालण्यात आला आहे. संभाव्य अग्नितांडव आणि त्यातून उद्भवणारी जीवितहानी रोखण्यासाठी हे पाऊल उचलणे अनिवार्य असल्याचे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.
या उपकरणांवर असेल बंदी: नव्या आदेशानुसार, बँक्वेट हॉल, खासगी कार्यक्रम स्थळे, नाईट क्लब, बार, रेस्टॉरंट्स, हॉटेल्स, गेस्ट हाऊस, रिसॉर्ट्स आणि बीच शॅक्स (Beach Shacks) यांसारख्या सर्व ठिकाणी खालील बाबींच्या वापरावर बंदी असेल:
स्पार्कलर (Sparklers): शोभेच्या फटाक्यांप्रमाणे ठिणग्या उडवणारी साधने.
आतिषबाजी इफेक्ट (Pyrotechnic Effects): विशेष प्रकाशयोजनेसाठी केली जाणारी अंतर्गत फटाकेबाजी.
फ्लेम थ्रोअर (Flame Throwers): आगीच्या ज्वाला फेकणारी यंत्रे.
स्मोक जनरेटर (Smoke Generators): कृत्रिम धूर निर्माण करणारी उपकरणे.
आग किंवा धुराचा प्रादुर्भाव करणारे कोणतेही तत्सम इलेक्ट्रॉनिक किंवा रासायनिक उपकरण.
या नियमाची केवळ घोषणा करून न थांबता, त्याच्या काटेकोर अंमलबजावणीसाठी प्रशासनाने विशेष अधिकार प्रदान केले आहेत. या आदेशाचे उल्लंघन होत आहे की नाही, याची वेळोवेळी पडताळणी करण्याची जबाबदारी आणि दोषी आढळणाऱ्या आस्थापनांवर थेट प्रथम माहिती अहवाल (FIR) दाखल करण्याचे अधिकार उपजिल्हाधिकाऱ्यांना (Deputy Collectors) देण्यात आले आहेत. यामुळे नियमभंग करणाऱ्या व्यवस्थापनाला आता कठोर कायदेशीर कारवाईला सामोरे जावे लागणार आहे.
गोव्यातील नाईट लाइफमध्ये विशेषतः क्लब आणि बँक्वेट हॉल्समध्ये अशा उपकरणांचा वापर मोठ्या प्रमाणावर वाढला होता. मात्र, अनेक ठिकाणी अग्निसुरक्षेच्या नियमांचे पालन होत नसल्याचे आणि आपत्कालीन मार्ग (Emergency Exits) अपुरे असल्याचे निदर्शनास आले आहे. अशा परिस्थितीत केवळ मनोरंजनासाठी अग्नीशी खेळणे अत्यंत महागात पडू शकते. म्हणूनच, पर्यटकांचा आनंद अबाधित राखतानाच त्यांच्या सुरक्षेला सर्वोच्च प्राधान्य देणारा हा निर्णय उत्तर गोव्याच्या पर्यटन विकासासाठी एक महत्त्वाचे वळण ठरणार आहे.
विशेष प्रसंगी आतिषबाजीसाठी कडक अटींसह सवलत; जिल्हा दंडाधिकाऱ्यांची लेखी अनुमती अनिवार्य
पुढे जिल्हाधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले आहे की, जर एखादा कार्यक्रम अत्यंत महत्त्वाचा असेल आणि तिथे अंतर्गत आतिषबाजी करणे अपरिहार्य असेल, तर अशा प्रकरणांमध्ये केवळ जिल्हा दंडाधिकाऱ्यांच्या (District Magistrate) लेखी परवानगीनेच मर्यादित स्वरूपात मुभा दिली जाऊ शकते. मात्र, ही परवानगी मिळवण्यासाठी आयोजकांना अत्यंत क्लिष्ट आणि कठोर सुरक्षा निकषांची पूर्तता करणे बंधनकारक असणार आहे.
सुरक्षेचा सविस्तर आराखडा सादर करणे अनिवार्य ज्या आयोजकांना अशा प्रकारच्या आतिषबाजीसाठी परवानगी हवी आहे, त्यांना केवळ अर्ज करून चालणार नाही. अर्जासोबत त्या विशिष्ट स्थळाचा सविस्तर सुरक्षा आराखडा (Detailed Safety Plan) सादर करणे आवश्यक आहे. यामध्ये आणीबाणीच्या प्रसंगी उपस्थितांना बाहेर काढण्याचे मार्ग, अग्निशमन यंत्रणेची उपलब्धता आणि आगीवर नियंत्रण मिळवण्यासाठी तैनात असलेले प्रशिक्षित कर्मचारी यांची संपूर्ण माहिती देणे बंधनकारक आहे. या आराखड्याचे प्रशासकीय स्तरावर सूक्ष्म परीक्षण केले जाईल आणि त्यानंतरच परवानगीचा विचार केला जाईल.
जोखीम व्यवस्थापन योजना (Risk Mitigation Plan) केवळ सुरक्षा आराखडाच नव्हे, तर संभाव्य जोखीम कमी करण्यासाठी आयोजकांकडे कोणती ‘ब’ योजना (Plan B) आहे, याची सविस्तर माहिती ‘रिस्क मिटिगेशन प्लॅन’मध्ये देणे अनिवार्य आहे. यामध्ये आगीची एखादी छोटी ठिणगी उडाली तरी ती पसरू नये यासाठी कोणत्या प्रतिबंधात्मक उपाययोजना केल्या आहेत, धूर विरळ करण्यासाठी कोणती वायुविजन (Ventilation) यंत्रणा कार्यरत आहे, अशा तांत्रिक बाबींचा समावेश असणे आवश्यक आहे. याव्यतिरिक्त, सर्व आवश्यक कायदेशीर कागदपत्रे आणि अग्निशमन दलाचा ना-हरकत दाखला (NOC) असल्याशिवाय या अर्जावर कोणतीही प्रक्रिया केली जाणार नाही.
प्रशासनाने ही तरतूद केवळ अपवादात्मक परिस्थितीसाठी ठेवली असून, सर्वसामान्य परिस्थितीत ही बंदी कायम राहणार आहे. सुरक्षेच्या बाबतीत कोणतीही कसर राहिल्यास किंवा अर्जातील माहिती अपूर्ण असल्यास परवानगी नाकारण्याचे पूर्ण अधिकार जिल्हा दंडाधिकाऱ्यांकडे राखीव आहेत. यामुळे, केवळ मनोरंजनासाठी आगीशी खेळणाऱ्या आयोजकांना आता लगाम बसणार असून, पर्यटकांच्या जिविताची सुरक्षा ही कोणत्याही ग्लॅमरपेक्षा श्रेष्ठ असल्याचे प्रशासनाने या नियमाद्वारे ठामपणे सांगितले आहे.
हे देखील वाचा – Thanya Nathan : इच्छाशक्तीला मर्यादा नाहीत! केरळमध्ये पूर्णतः अंध असलेल्या तानिया नाथन न्यायाधीश परीक्षेत अव्वल
