Municipal Election 2026: राज्यातील स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकीचा रणसंग्राम आता रंगात आला असून मतदानाची तारीख जवळ येत आहे. येत्या १५ जानेवारी २०२६ रोजी मुंबई, पुणे, नागपूर आणि नाशिकसह एकूण २९ महानगरपालिकांमध्ये मतदान प्रक्रिया पार पडणार आहे.
मतदानाच्या हक्कापासून कोणताही नागरिक वंचित राहू नये, यासाठी राज्य निवडणूक आयोगाने महत्त्वपूर्ण पावले उचलली आहेत. अनेकदा मतदारांकडे छायाचित्र असलेले अधिकृत मतदान ओळखपत्र (Voter ID) नसते, अशा वेळी नेमकी कोणती कागदपत्रे दाखवून मतदानाचा हक्क बजावता येईल, याची सविस्तर माहिती आयोगाने दिली आहे.
ओळख पटवण्यासाठी ‘या’ १२ कागदपत्रांना मान्यता
निवडणूक विभागाच्या नियमांनुसार, ज्या मतदारांचे नाव मतदार यादीत समाविष्ट आहे, परंतु त्यांच्याकडे ‘व्होटर आयडी’ नाही, ते खालीलपैकी कोणतेही एक मूळ (Original) ओळखपत्र केंद्रावर सादर करून मतदान करू शकतात:
- भारतीय पासपोर्ट
- आधार कार्ड
- ड्रायव्हिंग लायसन्स (वाहन चालक परवाना)
- पॅन कार्ड (आयकर विभागाचे)
- शासकीय सेवा ओळखपत्र: केंद्र किंवा राज्य सरकार, सार्वजनिक उपक्रम किंवा स्थानिक स्वराज्य संस्थांनी कर्मचाऱ्यांना दिलेले फोटो ओळखपत्र.
- बँक किंवा टपाल विभागाचे पासबुक: राष्ट्रीयीकृत बँका किंवा पोस्ट ऑफिसने जारी केलेले छायाचित्र असलेले पासबुक.
- दिव्यांग ओळखपत्र: सक्षम प्राधिकाऱ्याने दिलेले अधिकृत फोटो प्रमाणपत्र.
- मनरेगा जॉब कार्ड: महात्मा गांधी राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार हमी योजनेचे ओळखपत्र.
- पेन्शन दस्तऐवज: सेवानिवृत्त कर्मचारी किंवा त्यांच्या अवलंबितांना दिलेले छायाचित्र असलेले पेन्शन पुस्तक किंवा प्रमाणपत्र.
- संसदीय ओळखपत्र: खासदार, आमदार किंवा विधानपरिषद सदस्यांना दिलेले अधिकृत ओळखपत्र.
- स्वातंत्र्यसैनिक ओळखपत्र: छायाचित्र असलेले मूळ ओळखपत्र.
- आरोग्य विमा स्मार्ट कार्ड: केंद्र सरकारच्या कामगार मंत्रालयाने जारी केलेले स्मार्ट कार्ड.
मतदारांनी घ्यायची खबरदारी
प्रशासनाने मतदारांना आवाहन केले आहे की, केवळ मतदान केंद्राची माहिती देणारी ‘मतदार चिठ्ठी’ (Voter Slip) ओळखीचा पुरावा म्हणून ग्राह्य धरली जात नाही. त्यामुळे वरीलपैकी कोणतेही एक ओळखपत्र सोबत ठेवणे अनिवार्य आहे. सकाळी 7:30 ते संध्याकाळी 5:30 या वेळेत मतदान होणार असून, ओळखपत्राच्या अभावामुळे कोणाचीही गैरसोय होऊ नये म्हणून आयोगाने ही १२ कागदपत्रांची यादी सर्वच महापालिका क्षेत्रांसाठी लागू केली आहे.
विशेष म्हणजे, ज्या मतदारांकडे जुने किंवा खराब झालेले ओळखपत्र आहे, त्यांनी वरील पर्यायांचा वापर करून आपली ओळख पटवावी. लोकशाहीच्या या उत्सवात सहभागी होण्यासाठी प्रशासनाने सर्व तयारी पूर्ण केली असून, ईव्हीएम मशीन आणि मतदान केंद्रांवरील सुरक्षेची जबाबदारी चोख बजावण्यात येत आहे.
