US-Iran Ceasefire Update: काही तासांपूर्वी “आज रात्री एक संपूर्ण संस्कृती नष्ट होईल” अशी भीषण धमकी देणाऱ्या अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी अखेर नरमाईची भूमिका घेतली आहे. मध्य आशियातील वाढता तणाव पाहता, ट्रम्प यांनी इराणवर होणारे संभाव्य बॉम्बफेक किमान २ आठवड्यांसाठी स्थगित करण्याचे मान्य केले आहे. मध्यस्थांनी मांडलेला १४ दिवसांच्या युद्धविरामाचा प्रस्ताव अमेरिकेने स्वीकारल्याने जगावर ओढवलेले युद्धाचे संकट तूर्तास टळले आहे.
मध्यस्थीने बदलले वारे
ट्रम्प यांनी ‘ट्रुथ सोशल’ या आपल्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर या निर्णयाची घोषणा केली. पाकिस्तानचे पंतप्रधान शहबाज शरीफ आणि फील्ड मार्शल असीम मुनीर यांच्याशी झालेल्या चर्चेनंतर हा निर्णय घेतल्याचे त्यांनी सांगितले. पाकिस्तानने केलेल्या विनंतीचा मान राखून आणि इराणने ‘हॉर्मुझची सामुद्रधुनी’ तात्काळ आणि सुरक्षितपणे खुली करण्याचे मान्य केल्यास, अमेरिका पुढील २ आठवडे कोणताही हल्ला करणार नाही.
द्विपक्षीय युद्धविराम आणि १० कलमी प्रस्ताव
ट्रम्प यांच्या मते, अमेरिकेने आपले लष्करी उद्दिष्ट आधीच साध्य केले असून इराणसोबत दीर्घकालीन शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी एक १० कलमी प्रस्ताव प्राप्त झाला आहे. हा प्रस्ताव चर्चेसाठी योग्य आधार असल्याचे अमेरिकेचे मत आहे. पुढील १४ दिवसांच्या कालावधीत अंतिम करारावर स्वाक्षरी होण्याची शक्यता आहे.
इस्रायलचीही माघार आणि तेलाच्या किमतीत घसरण
व्हाईट हाऊसच्या अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, इस्रायलनेही या युद्धविराम योजनेला पाठिंबा दिला असून ते देखील १४ दिवस आपले हल्ले थांबवणार आहेत. इराणने हॉर्मुझची सामुद्रधुनी खुली करताच हा युद्धविराम लागू होईल. या घोषणेनंतर जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत मोठी घसरण झाली असून, सर्वसामान्यांना मोठा दिलासा मिळण्याची शक्यता आहे.
चीन आणि पाकिस्तानची मोठी भूमिका
इराणच्या तीन वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, पाकिस्तानचे राजनैतिक प्रयत्न आणि चीनने शेवटच्या क्षणी इराणला लवचिक भूमिका घेण्याचे केलेले आवाहन यामुळे हा करार शक्य झाला आहे. इराणचे नवीन सर्वोच्च नेते अयातुल्ला मोजताबा खमेनेई यांनी या १४ दिवसांच्या युद्धविरामाला मंजुरी दिली आहे.
काही काळापूर्वी अत्यंत आक्रमक भाष्य करणाऱ्या ट्रम्प यांनी आता शांततेच्या मार्गावर चालण्याचे संकेत दिल्याने जागतिक स्तरावर सुटकेचा निश्वास सोडला जात आहे.
