Sangli Turmeric : आखाती देशांमध्ये भडकलेल्या युद्धाचा थेट आणि मोठा फटका सांगलीच्या जागतिक कीर्तीच्या हळद बाजाराला बसला आहे. द्राक्षांनंतर आता सांगलीची हळदही आंतरराष्ट्रीय राजकारणाच्या भोवऱ्यात अडकली असून, निर्यातीचे मार्ग बंद झाल्याने शेतकरी आणि व्यापारी दोघेही धास्तावले आहेत. युद्धापूर्वी हळदीला प्रति क्विंटल १४,५०० ते २४,००० रुपयांपर्यंतचा समाधानकारक दर मिळत होता; मात्र संघर्ष सुरू होताच अवघ्या आठवडाभरात या दरात प्रति क्विंटल १,००० ते १,२०० रुपयांची मोठी घसरण झाली आहे. सांगलीच्या कृषी उत्पन्न बाजार समितीतील उलाढाल मंदावली असून, भाव कोसळल्याने उत्पादक शेतकऱ्यांच्या पदरी पुन्हा एकदा निराशेची भावना पसरली आहे.
मुंबईच्या ‘जवाहरलाल नेहरू पोर्ट ट्रस्ट’ (JNPT) बंदरातून आखाती देशांकडे रवाना होण्यासाठी सज्ज असलेली सुमारे १,००० टन हळद सध्या तिथेच अडकून पडली आहे. इराणजवळील जलमार्गावर युद्धाचे सावट असल्याने आणि सागरी वाहतूक असुरक्षित झाल्याने शिपिंग कंपन्यांनी जहाजांची वाहतूक थांबवली आहे. विशेष म्हणजे, बंदरात पोहोचलेले सुमारे ५० कंटेनर पुन्हा परत नेण्याच्या सूचना निर्यातदार कंपन्यांनी सांगलीतील व्यापाऱ्यांना दिल्या आहेत. माल पुन्हा मूळ ठिकाणी नेण्याचा खर्च आणि दरातील घट यामुळे व्यापाऱ्यांचे आर्थिक गणित पूर्णपणे कोलमडले आहे. जर हे युद्ध लांबले, तर बंदरात साठवलेली हळद खराब होण्याचा आणि कोट्यवधींचे नुकसान होण्याचा धोका निर्माण झाला आहे.
युद्धाचा हा वणवा केवळ सांगलीच्या हळदीपुरता मर्यादित नसून, जळगावच्या प्रसिद्ध चटई उद्योगालाही त्याने वेढले आहे. आशिया खंडात अग्रगण्य मानला जाणारा जळगावचा चटई व्यवसाय प्रामुख्याने आखाती देशांतील निर्यातीवर अवलंबून आहे. अमेरिका, इस्रायल आणि इराण यांच्यातील संघर्षामुळे निर्यातीचे व्यवहार ठप्प झाले असून, या उद्योगाला कोट्यवधी रुपयांचा फटका बसण्याची चिन्हे आहेत. एकूणच, भौगोलिक सीमा ओलांडून सुरू असलेल्या या युद्धामुळे महाराष्ट्रातील ग्रामीण अर्थव्यवस्थेचा कणा असलेला शेतीमाल आणि लघुउद्योग आता संकटात सापडले आहेत.
