Police Seize Humanoid Robot : विज्ञानाच्या प्रगतीमुळे मानवाचे जीवन सुसह्य होत असले, तरी कधीकधी तंत्रज्ञानाचा अतिरेक भीतीदायक ठरू शकतो, याचाच प्रत्यय चीनमधील मकाऊ शहरात आला. येथील एका गजबजलेल्या निवासी संकुलात चक्क एका मानवरूपी रोबोटला (Humanoid Robot) पोलिसांनी ताब्यात घेतल्याची घटना घडली आहे. एका ७० वर्षीय वृद्ध महिलेच्या तक्रारीनंतर ही कारवाई करण्यात आली असून, या घटनेची चर्चा सध्या संपूर्ण परिसरात रंगली आहे.
नेमका प्रकार काय?
मकाऊमधील ‘पाताने’ परिसरातील ‘लोक युंग फा युएन’ या प्रसिद्ध निवासी संकुलाजवळ ही घटना घडली. ‘युनिट्री जी-१’ (Unitree G1) या प्रगत मॉडेलचा एक मानवरूपी रोबोट परिसरात मुक्तपणे वावरत होता. हा रोबोट दिसायला हुबेहूब माणसासारखा हालचाली करत असल्याने अनेकांचे लक्ष वेधून घेत होता. दरम्यान, या संकुलातील एक ७० वर्षीय महिला आपल्या मोबाईलमध्ये मग्न असताना हा रोबोट अचानक तिच्या मागे जाऊन उभा राहिला.
वृद्ध महिलेची घबराट आणि रोबोटवर आरडाओरडा-
आपल्या मागे कोणीतरी उभे असल्याचे जाणवताच त्या महिलेने वळून पाहिले. समोर एक यंत्रमानव पाहून ती महिला दचकली. अचानक उद्भवलेल्या या प्रसंगामुळे त्या इतक्या घाबरल्या की त्यांनी मोठ्याने ओरडण्यास सुरुवात केली. त्यांनी आपल्या स्थानिक ‘कॅन्टोनीज’ भाषेत रोबोटवर ओरडत त्याला तिथून जाण्यास सांगितले. मात्र, यंत्राला मानवी संवेदना नसल्याने तो तिथेच उभा राहिल्याने महिलेची अधिकच भंबेरी उडाली. या प्रकारामुळे परिसरात काही वेळ गोंधळाचे वातावरण निर्माण झाले होते.
“काय रे, तू वेडा आहेस का?” वृद्धेचा रोबोटवर संताप-
मकाऊ: चीनच्या मकाऊ शहरात घडलेल्या एका विचित्र घटनेने सध्या जगभरातील नेटकऱ्यांचे लक्ष वेधून घेतले आहे. एका निवासी संकुलात ‘युनिट्री जी-१’ या प्रगत यंत्रमानवाला पाहून एका वृद्ध महिलेची इतकी घाबरगुंडी उडाली की, त्यांनी थेट कॅन्टोनीज भाषेत त्या रोबोटची कानउघाडणी करण्यास सुरुवात केली. या घटनेचा व्हिडिओ व्हायरल झाल्यानंतर आता कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा (AI) सार्वजनिक वावर आणि मानवी सुरक्षा यावर नवनवीन वादविवाद सुरू झाले आहेत.
वृद्ध महिलेचा हृदयद्रावक अनुभव आणि रोबोटला विचारलेला जाब-
मिळालेल्या माहितीनुसार, जेव्हा हा मानवरूपी रोबोट अचानक त्या ७० वर्षीय वृद्ध महिलेच्या मागे येऊन उभा राहिला, तेव्हा त्या भीतीने पूर्णतः हादरून गेल्या होत्या. अत्यंत संतापलेल्या अवस्थेत त्यांनी त्या निर्जीव यंत्राला जिवंत मानवाप्रमाणे जाब विचारण्यास सुरुवात केली. त्या ओरडत म्हणाल्या, “तुझ्यामुळे माझ्या हृदयाचे ठोके वाढले आहेत आणि माझे हृदय जोरात धडधडू लागले आहे! तू मला असा का घाबरवतोस? काय रे, तू वेडा आहेस का?” महिलेचा हा भाबडा पण संतापलेला अवतार पाहून उपस्थित नागरिकही थक्क झाले. सुदैवाने, या प्रसंगात महिलेला कोणतीही शारीरिक दुखापत झाली नाही, मात्र वाढलेल्या रक्तदाबामुळे आणि मानसिक धक्क्यामुळे खबरदारी म्हणून त्यांना तातडीने रुग्णालयात नेण्यात आले. प्राथमिक तपासणीनंतर त्यांची प्रकृती स्थिर असल्याने त्यांना घरी सोडण्यात आले आहे.
सोशल मीडियावर मजेचा आणि चिंतेचा विषय-
या घटनेचा व्हिडिओ समाजमाध्यमांवर (सोशल मीडिया) वणव्यासारखा पसरला आहे. व्हिडिओमध्ये पोलीस अधिकारी त्या अवाढव्य रोबोटला पकडून नेताना दिसत आहेत. हे दृश्य पाहून नेटकऱ्यांनी मजेत “रोबोटला अटक झाली” अशा कमेंट्स करत विनोदी चर्चा सुरू केली आहे. अनेकांनी याला ‘भविष्यातील गुन्हेगारी’ असे गमतीने संबोधले आहे. मात्र, या विनोदा पलीकडे जाऊन काही सुजाण नागरिकांनी गंभीर चिंताही व्यक्त केली आहे.
सुरक्षा आणि नियमावलीची गरज-
या घटनेने सार्वजनिक ठिकाणी रोबोटच्या मुक्त वापराबाबत अनेक प्रश्न उपस्थित केले आहेत. विनापरवाना आणि मानवी नियंत्रणाशिवाय अशा यंत्रांना रहिवासी भागात फिरू देणे किती सुरक्षित आहे? वृद्ध, रुग्ण किंवा लहान मुलांसाठी हे यंत्र भीतीदायक ठरू शकते का? असे प्रश्न आता उपस्थित केले जात आहेत. सार्वजनिक सुरक्षेसाठी रोबोटच्या वापराबाबत कडक नियमावली आणि कायदे असणे आवश्यक आहे, अशी मागणी आता जोर धरू लागली आहे.
मकाऊ पोलिसांनी त्या रोबोटला सध्या आपल्या ताब्यात ठेवले आहे.
भयापोटी नव्हे तर सौजन्यापोटी थांबला होता यंत्रमानव! शैक्षणिक चाचणीदरम्यान घडला ‘तो’ प्रकार; ‘युनिट्री जी-१’ रोबोटची तांत्रिक वैशिष्ट्ये समोर-
मकाऊमध्ये एका वृद्ध महिलेला घाबरवल्याच्या आरोपामुळे चर्चेत आलेल्या ‘युनिट्री जी-१’ या रोबोटबाबत आता नवीन आणि महत्त्वाची माहिती समोर आली आहे. प्राथमिक तपासणीनंतर असे स्पष्ट झाले आहे की, हा रोबोट त्या महिलेचा पाठलाग करत नव्हता किंवा तिला इजा करण्याचा त्याचा कोणताही हेतू नव्हता. उलट, तो एका विशिष्ट तांत्रिक प्रक्रियेचा भाग म्हणून तिथे कार्यरत होता.
शैक्षणिक चाचणी आणि मार्ग देण्याचे सौजन्य-
मिळालेल्या माहितीनुसार, हा मानवरूपी रोबोट एका स्थानिक शैक्षणिक केंद्राकडून (Educational Centre) प्रायोगिक तत्त्वावर चाचणीसाठी वापरला जात होता. जेव्हा ही घटना घडली, तेव्हा रोबोट आपल्या नियोजित मार्गावरून जात होता. वाटेत ती ७० वर्षीय महिला मोबाईल पाहत उभी असल्याचे लक्षात येताच, रोबोटमधील स्वयंचलित प्रणालीने तिला ‘अडथळा’ म्हणून ओळखले. नियमानुसार, समोरच्या व्यक्तीला मार्ग देण्यासाठी हा रोबोट काही काळ तिथेच स्तब्ध उभा राहिला. मात्र, महिलेला या तांत्रिक वैशिष्ट्याची कल्पना नसल्याने, आपल्या मागे रोबोट उभा असल्याचे पाहून त्यांची घाबरगुंडी उडाली.
‘युनिट्री जी-१’ रोबोटची प्रगत रचना-
सुमारे ४ फूट उंचीचा हा ‘युनिट्री जी-१’ रोबोट दिसायला जरी धिप्पाड असला, तरी तो प्रामुख्याने व्यावसायिक, शैक्षणिक आणि प्रात्यक्षिक कार्यांसाठी विकसित करण्यात आला आहे. मानवाप्रमाणे हालचाली करण्याची क्षमता असलेल्या या रोबोटमध्ये प्रगत अडथळे निवारण प्रणाली (Advanced Obstacle Avoidance System) बसवण्यात आली आहे. यामुळेच तो गर्दीच्या ठिकाणी किंवा अडथळे असलेल्या मार्गावर स्वतःचा बचाव करून चालू शकतो.
डेप्थ कॅमेरे आणि अचूक हालचाली-
या रोबोटच्या डोक्याच्या भागात अत्याधुनिक ‘डेप्थ कॅमेरे’ (Depth Cameras) आणि सेन्सर्स बसवलेले आहेत. हे कॅमेरे केवळ समोरची वस्तू पाहत नाहीत, तर त्या वस्तूचे अंतर आणि आकारमानाचा अचूक अंदाज घेतात. याच तंत्रज्ञानामुळे, जेव्हा ती वृद्ध महिला रोबोटच्या समोर आली, तेव्हा कॅमेऱ्यांनी तिला ओळखले आणि रोबोटला तिथेच थांबण्याची सूचना दिली. शैक्षणिक क्षेत्रात संशोधनासाठी वापरला जाणारा हा रोबोट मानवी जीवनात यंत्रांचा समन्वय कसा असावा, हे तपासण्यासाठी रस्त्यावर आणला गेला होता.
