शुक्रवारी किंवा लांब विकेंडच्या आधी मुंबई ते पुणे निघालेल्या प्रवाशाला घाटातला जाम हा जवळपास नशिबातला भाग वाटायचा. वळणं, ट्रकची रांग, पावसाळ्यातील अडथळे, आणि अचानक थांबणारी वाहतूक यामुळे द्रुतगती महामार्गावरही “द्रुत” हा भाग अनेकदा हरवायचा. म्हणूनच Mumbai Pune Missing Link आज केवळ बातमीचा विषय नाही; तो सामान्य चालकाच्या संयमाचा शेवट आणि नव्या अपेक्षांचा आरंभ आहे. Mumbai Pune Missing Link मुळे खोपोली ते कुसगावदरम्यानचा सर्वात त्रासदायक घाट विभाग आता पर्यायी, सरळ, नियंत्रित आणि अधिक सुरक्षित मार्गाने टाळता येणार आहे. त्यामुळे रोजचा प्रवास, कार्यालयीन फेऱ्या, विकेंड ट्रिप, कुटुंबासोबतचा ड्राइव्ह आणि मालवाहतूक यांना एकाच वेळी दिलासा मिळतो.
महत्त्वाचं म्हणजे Mumbai Pune Missing Link हा फक्त उद्घाटनाचा समारंभ नाही, तर जवळपास तीन दशकांपासून चर्चेत असलेल्या वाहतूक समस्येचं प्रत्यक्ष उत्तर आहे. 1 मे 2026 रोजी उद्घाटन आणि 2 मे 2026 पासून नियमित वापर सुरू झाल्यानंतर या मार्गाने महाराष्ट्राच्या पायाभूत विकासाला नवी प्रतिमा मिळाली. सुरुवातीच्या दिवशी काही तास वाहतूक कोंडी झाली, कारण कार्यक्रमानंतर संरचना हटवावी लागली; पण मोठं चित्र पाहिलं तर प्रकल्पाचा अर्थ अधिक स्पष्ट होतो. (मुंबई–पुणे एक्स्प्रेसवे 2026) Mumbai Pune Expressway 2026, (बोगद्यांवर आधारित प्रकल्प) Missing Link tunnel project आणि (खंडाळा-लोणावळा पर्यायी मार्ग) Khandala Lonavala bypass हे शब्द आता कागदावरचे दावे नाहीत; ते प्रत्यक्ष अनुभवात उतरलेले बदल आहेत.
हा प्रकल्प नेमका काय आहे
मुंबई ते पुणे या प्रवासातील सर्वात संवेदनशील भाग म्हणजे खंडाळा–लोणावळा घाट विभाग. मूळ द्रुतगती महामार्ग 2002 मध्ये पूर्ण क्षमतेने खुला झाला; पण घाटातील चढ-उतार, जुन्या महामार्गाचं मिश्र ट्रॅफिक, दरडी आणि विकेंडकडील ताण यामुळे हा भाग हळूहळू बॉटलनेक बनला. अधिकृत नोंदीनुसार नवा मार्ग 13.3 किमीचा आहे, तर जुना संबंधित घाट भाग सुमारे 19 किमीचा होता. त्यामुळे अंतर जवळपास 6 किमीने कमी होतं आणि प्रवास 20 ते 30 मिनिटांनी लहान होतो. म्हणूनच मुंबई–पुणे प्रवासवेळ कपात (Mumbai Pune travel time cut), मुंबई–पुणे द्रुतगती महामार्ग सुधारणा (Mumbai Pune expressway upgrade), मुंबई–पुणे अंतर घट (Mumbai Pune distance reduction) आणि प्रवासवेळ कमी होणे (Travel time reduction Mumbai Pune expressway) हे या प्रकल्पाचे मध्यवर्ती मुद्दे ठरतात.
खालील तक्त्यात प्रकल्पाचा गाभा एका नजरेत पाहूया
| मुद्दा | थोडक्यात माहिती |
| प्रकल्पाचे नाव | Mumbai Pune Missing Link |
| अधिकृत संस्था | (एमएसआरडीसी द्रुतगती महामार्ग प्रकल्प) MSRDC expressway project |
| नवीन लांबी | 13.3 किमी |
| जुना संबंधित घाट भाग | सुमारे 19 किमी |
| शोधात वापरला जाणारा शब्द | (मुंबई–पुणे मिसिंग लिंक प्रकल्प तपशील) Mumbai Pune Missing Link project details |
| मार्गाविषयी लोकप्रिय शब्द | (मुंबई–पुणे द्रुतगती महामार्ग नवीन मार्ग 2026) Mumbai Pune expressway new route 2026 |
| प्रवास परिणाम | (मुंबई–पुणे प्रवासवेळ कपात) Mumbai Pune travel time cut |
| पायाभूत ओळख | (महाराष्ट्र पायाभूत सुविधा प्रकल्प) Maharashtra infrastructure project |
हा नवीन मार्ग खोपोलीपासून सुरू होतो. आधी उंच व्हायाडक्ट (पुलासारखी रचना) येतो, त्यानंतर एक लहान बोगदा, मग दरीवरचा मोठा केबल-स्टेड पूल आणि शेवटी लांब बोगदा असा हा प्रवास पुढे जातो. त्यामुळे जुना, वळणावळणाचा आणि अपघातप्रवण घाट रस्ता पूर्णपणे टाळला जातो. त्यामुळेच भविष्यातील वाहतुकीसाठी हा मार्ग अधिक सुरक्षित आणि स्थिर मानला जातो.
सोप्या भाषेत सांगायचं झालं, तर जुन्या “घाट रस्त्या” ऐवजी आता “कंट्रोल्ड कॉरिडॉर” तयार झाला आहे. म्हणजेच, वाहनांचा वेग, सुरक्षा आणि प्रवासाचा वेळ या सगळ्यांवर नियंत्रण ठेवणारा आधुनिक मार्ग. त्यामुळे (मुंबई–पुणे एक्स्प्रेसवे 2026) Mumbai Pune Expressway 2026, (खंडाळा-लोणावळा पर्यायी मार्ग) Khandala Lonavala bypass, (मुंबई–पुणे द्रुतगती महामार्ग सुधारणा) Mumbai Pune expressway upgrade आणि (मुंबई–पुणे मिसिंग लिंक प्रकल्प तपशील) Mumbai Pune Missing Link project details हे सगळे शब्द एका मोठ्या बदलाकडेच इशारा करतात-आधुनिक, जलद आणि सुरक्षित प्रवासाकडे.
वेळापत्रक, मंजुरी आणि वारंवार वाढलेल्या मुदती
या प्रकल्पाची कल्पना आजची नाही. खरं तर, 1995 साली RITES च्या अभ्यासात मुंबई–पुणे मार्गासाठी पर्यायी रस्ता असण्याची गरज स्पष्टपणे मांडली गेली होती. त्यानंतर अनेक वर्ष चर्चा सुरू होती. पण प्रत्यक्ष गती मिळाली ती 2017 मध्ये, जेव्हा प्रकल्पाला उच्चस्तरीय मंजुरी मिळाली.
यानंतर 2018 हे वर्ष महत्त्वाचं ठरलं. कारण याच वर्षी पर्यावरणीय मंजुरी मिळाली. त्याचबरोबर वनभूमी वळवण्याचा प्रस्तावही पुढे सरकला. मग प्रकल्पासाठी वेगवेगळे पॅकेज जाहीर करण्यात आले. सल्लागार नेमले गेले आणि कंत्राटदारांना कामाची स्वीकृती देण्यात आली. त्यामुळे प्रकल्प प्रत्यक्षात येण्याचा मार्ग मोकळा झाला. प्रत्यक्ष काम मात्र 2019 मध्ये सुरू झालं. सुरुवातीला सगळं ठरलेल्या वेळेत पूर्ण होईल, अशी अपेक्षा होती. पण पुढे अनेक अडचणी आल्या. त्यामुळे प्रकल्प का उशिरा झाला (Why Missing Link project was delayed) हा प्रश्न सतत चर्चेत राहिला.
सुरुवातीची डेडलाइन मार्च 2024 ठेवली होती. मात्र, कामाची गुंतागुंत आणि काही अनपेक्षित अडचणींमुळे ती पुढे ढकलली गेली. आधी जानेवारी 2025, नंतर मार्च 2025 अशी मुदत वाढली. त्यानंतरही काम पूर्ण न झाल्यामुळे ऑगस्ट 2025, मग डिसेंबर 2025 अशी नवीन डेडलाइन देण्यात आली. शेवटी हा प्रकल्प मे 2026 पर्यंत पूर्ण झाला.
या सगळ्या प्रक्रियेत एक गोष्ट स्पष्ट झाली-हा प्रकल्प सोपा नव्हता. मात्र, अनेक अडचणींवर मात करत अखेर ‘मिसिंग लिंक’ पूर्ण झाली, हेच मोठं यश मानलं जात आहे.
या लांबलेल्या प्रवासाचा मागोवा खालील तक्त्यात स्पष्ट होतो
| कालावधी | मुख्य घडामोड |
| 1995 | पर्यायी घाटमार्गाची कल्पना अभ्यासातून पुढे आली |
| 2017 | प्रकल्पास शासनस्तरीय मंजुरी |
| 2018 | पर्यावरण मंजुरी, वनभूमी प्रस्ताव, पॅकेज वाटप |
| 2019 | प्रत्यक्ष बांधकाम सुरू |
| मार्च 2024 | पहिल्या मोठ्या लक्ष्यावरील अपूर्णता |
| जानेवारी–मार्च 2025 | सुधारित मुदतीही हुकल्या |
| ऑगस्ट–डिसेंबर 2025 | आणखी मुदतवाढ |
| 1 मे 2026 | उद्घाटन |
| 2 मे 2026 | नियमित वाहतुकीस सुरुवात |
हा प्रकल्प उशिरा पूर्ण होण्यामागे फक्त फाईलवर्क कारणीभूत नव्हतं. प्रत्यक्षात जमिनीवर काम करताना अनेक मोठ्या अडचणी आल्या. दरीवर उभारला जाणारा उंच पूल, म्हणजेच महाराष्ट्रातील केबल-स्टेड पूल रचना (Cable stayed bridge Maharashtra), ही अत्यंत क्लिष्ट इंजिनिअरिंग होती. त्यातच सह्याद्रीचा कठीण भूप्रदेश, सततचा पाऊस, जोरदार वारे आणि धुके यामुळे कामाचा वेग कमी झाला. काही वेळा तर पावसाळ्यात पूर्ण काम थांबवावं लागलं.
तसंच, कोविडनंतर बांधकाम क्षेत्रावर परिणाम झाला. कामगारांची कमतरता, साहित्य वेळेवर न मिळणं, आणि पुरवठा साखळीतील अडचणी यामुळेही प्रकल्प लांबला. काही भागांमध्ये सुरक्षेच्या दृष्टीने खूप तपासण्या कराव्या लागल्या. उदाहरणार्थ, क्रॅश बॅरिअर, साइनज, रिफ्लेक्टिव्ह पेंट, अग्निसुरक्षा प्रणाली यांची चाचणी पूर्ण होईपर्यंत रस्ता सुरू करता आला नाही.
म्हणूनच प्रकल्प का उशिरा झाला (Why Missing Link project was delayed) हे समजून घेताना फक्त कागदोपत्री प्रक्रिया पाहून चालत नाही. हा प्रकल्प भारतातील मेगा रोड प्रकल्प (India mega road projects) मध्ये मोडतो. त्यामुळे प्रत्येक टप्प्यावर उच्च दर्जाची कामं आणि सुरक्षितता पाळणं गरजेचं होतं. आता हा मार्ग मुंबई–पुणे द्रुतगती महामार्ग नवीन मार्ग 2026 (Mumbai Pune expressway new route 2026) म्हणून सुरू होत आहे, आणि त्यामुळे हा उशीर योग्यच ठरतो.
बोगदे, पूल आणि अभियांत्रिकीची मोठी उडी
या प्रकल्पाची खरी ताकद त्याच्या मोठ्या आकड्यांत दिसते. साध्या भाषेत सांगायचं तर, हा रस्ता फक्त रस्ता नाही, तर एक मोठं अभियांत्रिकी स्वप्न आहे. अधिकृत माहितीनुसार, एका बोगद्याची लांबी सुमारे 1.68 ते 1.75 किमी आहे. दुसरा बोगदा तर आणखी मोठा आहे, त्याची लांबी जवळपास 8.87 ते 8.92 किमी आहे. म्हणजे एकूण बोगद्यांची लांबी सुमारे 10.5 किमीच्या आसपास जाते. याशिवाय, या बोगद्यांची रुंदी जवळपास 23.5 मीटर आहे. ही रुंदी खूप मोठी मानली जाते. त्यामुळेच हे बोगदे जागतिक पातळीवर चर्चेत आले आहेत. काही रिपोर्ट्सनुसार, उद्घाटनाच्या वेळी या बोगद्याला जगातील सर्वात रुंद रोड टनेल म्हणून Guinness Book मध्ये नोंद मिळाल्याचंही सांगितलं जातं. त्यामुळे भारतातील लांब एक्स्प्रेसवे बोगदा (Expressway tunnel India longest) आणि सह्याद्रीतील बोगदा अभियांत्रिकी (Sahyadri tunnel engineering) याची ही एक उत्तम उदाहरणं ठरतात.
याचबरोबर, या प्रकल्पात आधुनिक तंत्रज्ञानाचा मोठ्या प्रमाणावर वापर करण्यात आला आहे. बोगद्यांमध्ये AI-आधारित सुरक्षा प्रणाली बसवण्यात आली आहे. म्हणजेच, कॅमेरे, सेन्सर्स आणि मॉनिटरिंग सिस्टम सतत लक्ष ठेवतात. जर कुठे अपघात झाला, आग लागली किंवा धूर झाला, तर लगेच अलर्ट मिळतो. त्यामुळे मुंबई–पुणे बोगद्यांची अभियांत्रिकी वैशिष्ट्ये (Engineering features of Mumbai Pune tunnels) आणि बोगद्यांवर आधारित प्रकल्प (Missing Link tunnel project) हे शब्द इथे अगदी योग्य ठरतात.
अभियांत्रिकीचा स्केल समजून घेण्यासाठी तक्ता
| घटक | माहिती |
| एकूण लांबी | 13.3 किमी |
| बोगद्यांची संख्या | 2 |
| लहान बोगदा | अंदाजे 1.7 किमी |
| मोठा बोगदा | अंदाजे 8.9 किमी |
| एकूण बोगदा लांबी | अंदाजे 10.5 किमी |
| बोगद्यांची रुंदी | अंदाजे 23.5 मीटर |
| विशेष वैशिष्ट्य | जगातील सर्वात रुंद रोड टनेल (संभाव्य) |
विशेष म्हणजे या मोठ्या बोगद्याचा काही भाग थेट तलावाच्या पातळीखाली जातो. त्यामुळे काम करताना खूप काळजी घ्यावी लागली. खडकाचा स्वभाव सतत बदलत होता. कधी कठीण खडक, तर कधी सैल माती. अशा वेळी इंजिनिअर्सनी NATM (New Austrian Tunnelling Method) वापरली. ही पद्धत अशा अवघड भौगोलिक परिस्थितीत खूप उपयोगी ठरते. त्यामुळे (सह्याद्रीतील बोगदा अभियांत्रिकी) Sahyadri tunnel engineering ही फक्त एक संज्ञा नाही, तर प्रत्यक्षात किती कठीण काम झालंय याचं उदाहरण आहे.
याचबरोबर दरीवर उभारलेला पूलही तितकाच खास आहे. हा पूल सुमारे 650 मीटर लांबीचा आहे. त्याचे उंच खांब म्हणजे पायलन्स जवळपास 182 ते 184 मीटर उंच आहेत. काही अहवालांनुसार या पुलासाठी 240 स्टे केबल्स वापरण्यात आल्या आहेत. तसेच वाऱ्याचा परिणाम तपासण्यासाठी विशेष चाचण्या करण्यात आल्या. आंतरराष्ट्रीय दर्जाच्या तपासण्या देखील झाल्या. त्यामुळे टायगर व्हॅली पूल (Tiger Valley bridge), महाराष्ट्रातील केबल-स्टेड पूल (Cable stayed bridge Maharashtra) आणि टायगर व्हॅली केबल-स्टेड पूल तपशील (Tiger Valley cable stayed bridge details) या संज्ञा केवळ नावापुरत्या नाहीत, तर या प्रकल्पाच्या भव्यतेचं प्रतीक आहेत.
सुरक्षिततेच्या बाबतीतही या प्रकल्पाने मोठी प्रगती केली आहे. संपूर्ण मार्गावर आधुनिक तंत्रज्ञान वापरलं आहे. दोन मोठ्या कंट्रोल रूम उभारल्या आहेत. इथे सर्व हालचालींवर लक्ष ठेवता येतं. PTZ कॅमेरे बसवले आहेत, जे 360 डिग्री फिरू शकतात. AI आधारित ITMS प्रणालीमुळे वाहतुकीवर सतत नजर ठेवली जाते. याशिवाय SCADA मॉनिटरिंग सिस्टम बसवली आहे. ही प्रणाली बोगद्यातील हवा, प्रकाश आणि इतर सुविधा नियंत्रित करते. CO आणि NOx गॅसची पातळी मोजण्यासाठी सेन्सर्स लावले आहेत. गरज पडल्यास जेट फॅन्सद्वारे हवा बाहेर काढली जाते. आगीच्या प्रसंगी हाय-प्रेशर वॉटर मिस्ट सिस्टम वापरली जाते.
प्रत्येक काही अंतरावर क्रॉस पॅसेजेस तयार केले आहेत. त्यामुळे आपत्कालीन परिस्थितीत लोकांना सुरक्षित बाहेर पडता येतं. तसेच सार्वजनिक सूचना देण्यासाठी स्पीकर सिस्टम आहे. SOS कॉल सुविधा देखील ठिकठिकाणी दिली आहे.
दैनंदिन प्रवाशांपासून उद्योगांपर्यंत-कोणाला काय फायदा?
सगळ्यात आधी साधा आणि सर्वांना जाणवणारा फायदा म्हणजे वेळ वाचणे. या नव्या मार्गामुळे साधारण 20 ते 30 मिनिटांची बचत होते. कागदावर ही वेळ कमी वाटू शकते, पण रोज प्रवास करणाऱ्या लोकांसाठी हा मोठा बदल आहे. त्याचबरोबर अंतरही सुमारे 6 किमीने कमी होते. त्यामुळे इंधनाचा खर्च कमी होतो आणि वाहन चालवताना ताणही कमी जाणवतो. म्हणूनच मुंबई–पुणे प्रवासवेळ कपात (Mumbai Pune travel time cut), मुंबई–पुणे अंतर घट (Mumbai Pune distance reduction), प्रवासवेळ कमी होणे (Travel time reduction Mumbai Pune expressway) आणि खंडाळा-लोणावळा पर्यायी मार्ग (Khandala Lonavala bypass) हे चारही फायदे एकाच वेळी दिसतात.
प्रमुख फायदे एका नजरेत
| परिणाम | थोडक्यात अर्थ |
| कम्यूटर फायदा | वेळ, इंधन आणि मानसिक ताण कमी |
| अंदाजित लाभार्थी | दररोज 1.5 लाखांहून अधिक वापरकर्ते |
| आर्थिक दृष्टी | इंधन व वेळ वाचल्यामुळे खर्च कमी |
| सुरक्षितता दृष्टी | घाटातील धोकादायक वळण टाळले जातात |
| उद्योग दृष्टी | (मुंबई–पुणे लॉजिस्टिक्स कॉरिडॉर) Mumbai Pune logistics corridor मजबूत |
| पुरवठा साखळी | (लॉजिस्टिक्स व वाहतुकीवरील परिणाम) Impact of Missing Link on logistics and transport सुधारणा |
| सामाजिक फायदा | (महाराष्ट्रातील मिसिंग लिंकचे फायदे) Benefits of Missing Link project Maharashtra वाढ |
| राष्ट्रीय दर्जा | (भारतातील मेगा रोड प्रकल्प) India mega road projects मध्ये स्थान |
व्यवसाय आणि उद्योगांसाठी मोठा फायदा
दुसरा महत्त्वाचा फायदा म्हणजे विश्वासार्हता वाढणे. आधी घाटात अपघात, ट्रॅफिक जाम किंवा पर्यटकांची गर्दी झाली की संपूर्ण रस्ता विस्कळीत व्हायचा. त्यामुळे वेळेवर पोहोचणे कठीण व्हायचे. आता मात्र नवीन मार्गामुळे ही समस्या मोठ्या प्रमाणात कमी होणार आहे.
याचा थेट फायदा उद्योगांना होतो. मालवाहतूक करणाऱ्या कंपन्या, ट्रान्सपोर्ट व्यवसाय, कंपनी बस सेवा आणि वेअरहाउसिंग सेक्टर यांना निश्चित वेळेत काम पूर्ण करता येईल. त्यामुळे खर्च कमी होईल आणि कामाची गती वाढेल. त्यामुळे मुंबई–पुणे लॉजिस्टिक्स कॉरिडॉर (Mumbai Pune logistics corridor), लॉजिस्टिक्स व वाहतुकीवरील परिणाम (Impact of Missing Link on logistics and transport), महाराष्ट्रातील मिसिंग लिंकचे फायदे (Benefits of Missing Link project Maharashtra) आणि महाराष्ट्र पायाभूत सुविधा प्रकल्प (Maharashtra infrastructure project) हे शब्द आता अधिक महत्त्वाचे ठरतात.
पर्यटन आणि सर्वसामान्यांसाठी दिलासा
याशिवाय, पर्यटन क्षेत्रालाही याचा मोठा फायदा होणार आहे. लोनावळा-खंडाळा परिसरात जाणाऱ्या पर्यटकांना ट्रॅफिकमध्ये अडकण्याचा त्रास कमी होईल. त्यामुळे प्रवास अधिक आरामदायक आणि जलद होईल. कुटुंबासोबत फिरायला जाणाऱ्या लोकांसाठीही हा बदल महत्त्वाचा आहे. कमी वेळेत सुरक्षित प्रवास करता येणे हीच मोठी गोष्ट आहे.
राज्याच्या विकासाची नवी ओळख
तिसरा आणि मोठा फायदा म्हणजे राज्याच्या विकासाची प्रतिमा बदलणे. आजकाल रस्ते प्रकल्प फक्त अंतरावर मोजले जात नाहीत. ते गती, सुरक्षितता आणि तंत्रज्ञान यावर मोजले जातात. हा प्रकल्प फक्त मुंबई आणि पुणे जोडत नाही, तर महाराष्ट्राच्या प्रगतीची नवी दिशा दाखवतो. त्यामुळे भारतातील मेगा रोड प्रकल्प (India mega road projects), मुंबई–पुणे एक्स्प्रेसवे 2026 (Mumbai Pune Expressway 2026), मुंबई–पुणे द्रुतगती महामार्ग सुधारणा (Mumbai Pune expressway upgrade) आणि मुंबई–पुणे द्रुतगती महामार्ग नवीन मार्ग 2026 (Mumbai Pune expressway new route 2026) या संकल्पनांना आता खऱ्या अर्थाने महत्व मिळाले आहे.
शेवटी काय बदलणार?
एकंदरीत पाहता, हा प्रकल्प फक्त रस्ता नाही. तो लोकांचा वेळ वाचवणारा, उद्योगांना मदत करणारा आणि राज्याच्या विकासाला गती देणारा मोठा बदल आहे. रोजच्या प्रवासात फरक पडणार आहे, आणि त्याचबरोबर अर्थव्यवस्थेलाही चालना मिळणार आहे.
पहिल्या दिवसाचा धडा आणि पुढची परीक्षा
उद्घाटनाचा दिवस अपेक्षेप्रमाणे पूर्णपणे सुरळीत गेला नाही. समारंभ सुरू असताना नवीन मार्ग सर्वांसाठी खुला नव्हता, आणि काही ठिकाणी कार्यक्रमासाठी तात्पुरत्या सुविधा उभारण्यात आल्या होत्या. त्यामुळे जुन्या घाट विभागावर अचानक ताण वाढला. परिणामी, हजारो वाहनांना तासन्तास वाहतूक कोंडीत अडकून राहावे लागले. नंतर प्रशासनाने त्वरीत हालचाल करत पंडाल हटवणे, वाहतुकीचे नियंत्रण सुधारणे आणि दोन्ही बाजूंवरील ट्रॅफिक सुरळीत करण्यावर काम केले. या अनुभवातून एक महत्त्वाची गोष्ट समोर आली-मोठा प्रकल्प उभारणे जितके महत्त्वाचे आहे, तितकेच त्याचे योग्य नियोजन आणि व्यवस्थापन करणेही आवश्यक आहे. त्यामुळे Mumbai Pune Missing Link चा खरा फायदा मिळवण्यासाठी ट्रॅफिक मॅनेजमेंट आणि लोकांची शिस्त खूप गरजेची ठरणार आहे.
आता पुढील काही महिने Mumbai Pune Missing Link साठी खूप महत्त्वाचे असतील. सध्या सुरुवातीला फक्त कार आणि बस यांनाच या मार्गावर परवानगी देण्यात आली आहे, तर जड वाहनांना जुन्या मार्गानेच जावे लागणार आहे. हा निर्णय सुरक्षेच्या दृष्टीने घेतला गेला आहे. यासोबतच प्रशासनाने काही स्पष्ट नियमही सांगितले आहेत-रस्त्यावर थांबून फोटो काढू नये, पुलावर वाहन उभे करू नये आणि वेगमर्यादेचे काटेकोर पालन करावे. त्यामुळे हा प्रकल्प यशस्वी होण्यासाठी फक्त चांगला रस्ता पुरेसा नाही, तर योग्य वापर आणि नियमांचे पालनही तितकेच महत्त्वाचे आहे. नागरिकांसाठी खरा प्रश्न सोपा आहे-प्रवास जलद होतो का, ट्रॅफिक कमी होते का आणि सुरक्षितता वाढते का. जर याचे उत्तर “हो” असेल, तरच Mumbai Pune Missing Link खऱ्या अर्थाने यशस्वी ठरेल.
