Walmik Karad Health : मस्साजोगचे सरपंच संतोष देशमुख यांच्या हत्या प्रकरणातील मुख्य संशयित आरोपी वाल्मीक कराड याच्या प्रकृतीबाबत अत्यंत महत्त्वाची माहिती समोर आली आहे. बीड जिल्हा मध्यवर्ती कारागृहात न्यायालयीन कोठडीत असताना कराडची प्रकृती खालावली असून, गेल्या तीन दिवसांपासून त्याच्यावर वैद्यकीय पथकाच्या देखरेखीखाली उपचार सुरू आहेत.
प्रकृती ढासळल्याने ‘सलाईन’वर उपचार-
मिळालेल्या माहितीनुसार, वाल्मीक कराड याची प्रकृती मागील ७२ तासांपासून सातत्याने खालावत चालली आहे. त्याची प्रकृती इतकी खालावली आहे की, त्याला सध्या ‘सलाईन’वर ठेवण्यात आले आहे. कारागृहातील डॉक्टरांचे पथक त्याच्यावर सतत लक्ष ठेवून आहे, मात्र उपचारांना अपेक्षित प्रतिसाद मिळत नसल्याने चिंता व्यक्त केली जात आहे.
‘युरोसिस्टायसिस’ संसर्गाचा प्राथमिक अंदाज-
वैद्यकीय तज्ज्ञांच्या प्राथमिक निदानानुसार, वाल्मीक कराडला ‘युरोसिस्टायसिस’ (Eurocystysis) नावाच्या गंभीर आजाराचा संसर्ग झाला असावा, असा कयास वर्तवण्यात येत आहे. हा आजार प्रामुख्याने मूत्राशयाशी संबंधित असून, यामध्ये मूत्रमार्गात संसर्ग झाल्याने रुग्णाला प्रचंड वेदना होतात. बीड जिल्हा रुग्णालयातील वैद्यकीय पथकाने कारागृहात जाऊन त्याची सखोल तपासणी केली आहे.
यकृत निकामी होण्याचा धोका; अंबाजोगाईला हलवण्याच्या हालचाली-
वैद्यकीय सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, जर या आजारावर वेळेत आणि योग्य उपचार मिळाले नाहीत, तर त्याचा संसर्ग वाढून रुग्णाचे यकृत (Liver) निकामी होण्याची दाट शक्यता असते. कराडची प्रकृती पाहता, त्याला अधिक प्रगत उपचारांची आवश्यकता असल्याचे डॉक्टरांचे मत आहे. त्यामुळे त्याला बीडहून अंबाजोगाई येथील स्वामी रामानंद तीर्थ ग्रामीण शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालयात हलवण्याच्या हालचाली प्रशासकीय पातळीवर सुरू झाल्या आहेत.
बीड कारागृह प्रशासनाच्या कार्यक्षमतेवर प्रश्नचिन्ह; वाल्मीक कराड टोळीची दहशत आणि कैद्याला अमानुष मारहाण-
बीड जिल्हा मध्यवर्ती कारागृहातील कायदा आणि सुव्यवस्थेचा प्रश्न पुन्हा एकदा ऐरणीवर आला आहे. कारागृहाच्या भिंतींच्या आड वाल्मीक कराड टोळीची मोठी दहशत असल्याचे धक्कादायक वास्तव समोर आले असून, नुकत्याच घडलेल्या एका मारहाणीच्या घटनेने खळबळ उडाली आहे. या प्रकरणाने कारागृह प्रशासनाच्या भूमिकेवर गंभीर संशय निर्माण केला आहे.
कैद्यांमध्ये वर्चस्ववादातून हिंसक संघर्ष-
मिळालेल्या माहितीनुसार, काही दिवसांपूर्वी कारागृहातील बराकीमध्ये बसण्याच्या जागेवरून कैद्यांच्या दोन गटांत तीव्र वाद झाला होता. हा वाद केवळ शब्दांपुरता मर्यादित न राहता त्याचे रूपांतर हिंसक हाणामारीत झाले. वाल्मीक कराड टोळीतील सक्रिय सदस्य सुदर्शन घुले, प्रतीक घुले आणि शंकर शेप यांनी संघटित होऊन अजहर पठाण नावाच्या दुसऱ्या एका कैद्यावर हल्ला चढवला. या तिघांनी मिळून पठाणला बेदम मारहाण केल्याचे वृत्त आहे.
पीडित कैद्याची ऑडिओ क्लिप व्हायरल-
या मारहाणीच्या घटनेनंतर पीडित कैदी अजहर पठाण याची एक ऑडिओ क्लिप प्रसारमाध्यमांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर प्रसारित झाली आहे. या क्लिपमध्ये पठाणने आपली व्यथा मांडताना सांगितले की, “या मारहाणीत माझ्या हाताला गंभीर दुखापत झाली असून मला असह्य वेदना होत आहेत. मी वारंवार विनवणी करूनही तुरुंग प्रशासन माझे म्हणणे ऐकून घेण्यास तयार नाही. उलट मलाच धमकावले जात आहे.” या विधानामुळे कारागृहातील अंतर्गत सुरक्षेचे धिंडवडे निघाले आहेत.
कारागृह प्रशासनावर लाचखोरीचे गंभीर आरोप-
अजहर पठाणने या ऑडिओ क्लिपमध्ये कारागृह प्रशासनावर अत्यंत गंभीर आरोप केले आहेत. “तुरुंगातील अधिकाऱ्यांनी समोरच्या गटाकडून मोठी आर्थिक लाच घेतली असून, त्यामुळेच ते माझ्या तक्रारीकडे दुर्लक्ष करत आहेत,” असा दावा त्याने केला आहे. संबंधित टोळीला प्रशासनाचे अभय मिळत असल्याचा आरोप होत असल्याने, कारागृहातील पारदर्शकतेवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले जात आहे.
“तक्रार कुठेही करा, माझे काही वाकडे होणार नाही,” जेलरची कैद्याला उघड धमकी-
बीड जिल्हा मध्यवर्ती कारागृहातील कायदा आणि सुव्यवस्थेचा बोजवारा उडाल्याचे धक्कादायक वास्तव समोर आले आहे. कारागृहातील वाल्मीक कराड टोळीकडून झालेल्या अमानुष मारहाणीनंतर, पीडित कैदी अजहर पठाण याने कारागृह प्रशासनाविरुद्ध गंभीर आरोप केले आहेत. यासंदर्भातील माहिती एका ऑडिओ क्लिपच्या माध्यमातून बाहेर आली असून, यामुळे प्रशासकीय वर्तुळात मोठी खळबळ उडाली आहे.
तक्रारीकडे दुर्लक्ष आणि उलट दमदाटी-
अजहर पठाणने दिलेल्या माहितीनुसार, कारागृहात झालेल्या हिंसक हल्ल्यानंतर त्याने तातडीने संबंधित तुरुंगाधिकाऱ्यांकडे दाद मागितली होती. मात्र, संरक्षण देण्याऐवजी अधिकाऱ्यांनी त्याच्या तक्रारीकडे जाणीवपूर्वक दुर्लक्ष केले. इतकेच नव्हे, तर “या प्रकरणाची तक्रार कुठेही कर, माझे काहीही वाकडे होणार नाही,” अशा शब्दांत खुद्द जेलरने त्याला धमकावल्याचा खळबळजनक आरोप पठाणने केला आहे. न्यायाची मागणी करणाऱ्या कैद्यालाच ‘जेल बदली’ करण्याची धमकी देऊन गप्प बसवण्याचा प्रयत्न अधिकाऱ्यांकडून झाला आहे.
सीसीटीव्ही पुराव्यांकडे कानाडोळा-
या घटनेचे गांभीर्य अधिक वाढवणारी बाब म्हणजे, कारागृहातील ज्या परिसरात ही मारहाण झाली, तिथे सीसीटीव्ही कॅमेरे बसवलेले आहेत. “मला मारहाण होतानाचे सर्व दृश्य सीसीटीव्हीमध्ये कैद झाले आहे, तरीही प्रशासन कारवाई करण्यास टाळाटाळ करत आहे,” असे पठाणने या क्लिपमध्ये नमूद केले आहे. हे सीसीटीव्ही फुटेज तपासल्यास मारहाणीचा खरा प्रकार आणि दोषींचे चेहरे स्पष्ट होऊ शकतात, मात्र प्रशासनाकडून या पुराव्यांची दखल घेतली जात नसल्याचे दिसत आहे.
उपचारांपासून वंचित ठेवल्याचा अमानुष प्रकार
मारहाणीत गंभीर जखमी झालेल्या अजहर पठाणला तात्काळ वैद्यकीय मदतीची गरज होती. मात्र, मानवी हक्कांचे उल्लंघन करत त्याला रुग्णालयात नेण्यासही टाळाटाळ करण्यात आल्याचे त्याने सांगितले. कारागृहाच्या नियमांनुसार जखमी कैद्याला वैद्यकीय उपचार पुरवणे बंधनकारक असताना, प्रशासनाने दाखवलेली ही असंवेदनशीलता आता चर्चेचा विषय ठरली आहे. मारहाणीमुळे झालेल्या जखमांमुळे पठाणची प्रकृती खालावण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.
सामान्य शिपाई ते धनंजय मुंडेंची ‘सावली’; कोण आहे वाल्मीक कराड
मस्साजोग सरपंच हत्या प्रकरणामुळे चर्चेत आलेला वाल्मीक कराड हा सध्या बीड जिल्ह्याच्या राजकारणातील एक केंद्रबिंदू ठरला आहे. सामान्य पार्श्वभूमी असलेला हा तरुण राजकारणाच्या मुख्य प्रवाहात कसा सामील झाला आणि सत्ताधारी राष्ट्रवादी काँग्रेसचे दिग्गज नेते धनंजय मुंडे यांचा अत्यंत विश्वासू सहकारी कसा बनला, याचा प्रवास एखाद्या चित्रपटाला साजेसा असाच आहे.
व्यवसायाची सुरुवात आणि मुंडे कुटुंबाशी परिचय
वाल्मीक कराड याच्या कारकीर्दीची मुळे १९९० च्या दशकात आढळतात. १९९८ मध्ये तो परळी शहरात ‘व्हीसीआर’वर चित्रपट दाखवण्याचा छोटासा व्यवसाय करत असे. साधारण त्याच काळात तो दिवंगत लोकनेते गोपीनाथराव मुंडे यांच्या संपर्कात आला. प्रारंभीच्या काळात तो गोपीनाथ मुंडे यांच्या परळी येथील कार्यालयात ‘हाऊस बॉय’ म्हणजेच शिपाई म्हणून कार्यरत होता. कार्यालयातील कामात चपळता आणि मुंडे कुटुंबाप्रती दाखवलेली निष्ठा यामुळे त्याने अल्पावधीतच या कुटुंबाचा विश्वास संपादन केला.
नगरसेवक ते नगराध्यक्षपदापर्यंतची मजल
मुंडे कुटुंबाच्या जवळ वावरत असताना वाल्मीक कराडची राजकीय महत्त्वाकांक्षा जागृत झाली. त्याने परळीच्या विद्यानगर वॉर्डातून निवडणुकीच्या रिंगणात उतरून नगरसेवक म्हणून विजय मिळवला. नगरसेवक म्हणून काम करत असताना त्याने आपली राजकीय पकड मजबूत केली आणि पुढे तो परळी नगर परिषदेच्या नगराध्यक्षपदापर्यंत पोहोचला. एका शिपायाने नगराध्यक्षपदाची खुर्ची भूषवणे, ही त्यावेळी परळीच्या राजकीय वर्तुळात मोठी चर्चेची बाब ठरली होती.
धनंजय मुंडेंचा संकटमोचक आणि सावली
मुंडे कुटुंबात राजकीय फूट पडल्यानंतर वाल्मीक कराडने धनंजय मुंडे यांची साथ देण्याचा निर्णय घेतला. धनंजय मुंडे जेव्हा पहिल्यांदा आमदार झाले, तेव्हापासून ते आजपर्यंत वाल्मीक कराड हा त्यांच्या प्रत्येक राजकीय निर्णयाचा साक्षीदार राहिला आहे. गेल्या पाच वर्षांच्या काळात, जेव्हा धनंजय मुंडे मंत्री पदावर होते, तेव्हा वाल्मीक कराड त्यांची ‘सावली’ बनून वावरत असे. मुंडेंचा निकटवर्तीय आणि अत्यंत विश्वासू मित्र म्हणून त्याची ओळख संपूर्ण बीड जिल्ह्यात निर्माण झाली.
वाल्मीक कराडचा गुन्हेगारी आलेख: २५ वर्षांत १४ गुन्ह्यांची नोंद; खंडणीपासून खुनाच्या प्रयत्नापर्यंत अनेक गंभीर गुन्हे
मस्साजोग सरपंच हत्या प्रकरणामुळे कारागृहात असलेला वाल्मीक कराड हा केवळ राजकीयदृष्ट्याच नव्हे, तर गुन्हेगारी क्षेत्रातही सक्रिय असल्याचे पोलीस दप्तरावरून स्पष्ट झाले आहे. गेल्या अडीच दशकांच्या काळात कराडने जिल्ह्याच्या विविध पोलीस ठाण्यांत आपल्या नावावर अनेक गंभीर गुन्ह्यांची नोंद केली असून, त्याच्या वाढत्या गुन्हेगारी आलेखावर आता प्रकाश पडला आहे.
२५ वर्षांचा गुन्हेगारी इतिहास-
१९९९ ते २०२४ या २५ वर्षांच्या प्रदीर्घ कालखंडात वाल्मीक कराडवर बीड जिल्ह्यातील विविध पोलीस ठाण्यांमध्ये एकूण १४ गुन्हे दाखल करण्यात आले आहेत. यामध्ये परळी शहर, बर्दापूर, अंबाजोगाई शहर आणि केज पोलीस ठाण्यांचा समावेश आहे. विशेषतः परळी शहर पोलीस ठाण्याच्या हद्दीत त्याच्याविरुद्ध सर्वाधिक गुन्हे नोंदवले गेले आहेत. कराडच्या गुन्हेगारी प्रवासाची व्याप्ती सामान्य हाणामारीपासून ते थेट खुनाच्या प्रयत्नापर्यंत पसरलेली आहे.
परळीत सर्वाधिक १० गुन्ह्यांची नोंद-
वाल्मीक कराडचा मुख्य वावर आणि राजकीय वर्चस्व असलेल्या परळी शहरात त्याच्यावर १० गुन्हे दाखल आहेत. यामध्ये:
१. अवैध जमाव आणि मारामारी: ४ गुन्हे
२. खुनाचा प्रयत्न (कलम ३०७): १ गुन्हा
३. बेकायदा अडवणूक करणे: ३ गुन्हे
४. जमावबंदी आदेशाचे उल्लंघन: ३ गुन्हे
या आकडेवारीवरून परळी शहरात वेळोवेळी कायदा आणि सुव्यवस्थेला आव्हान देण्याचे काम कराडने केल्याचे दिसून येते.
फसवणूक आणि २ कोटींची खंडणी
परळीबाहेरही कराडचा उपद्रव कायम होता. २०१९ मध्ये अंबाजोगाई तालुक्यातील बर्दापूर पोलीस ठाण्यात त्याच्याविरुद्ध फसवणुकीचा गुन्हा नोंदवण्यात आला होता. मात्र, सर्वात खळबळजनक प्रकरण केज तालुक्यात समोर आले. ‘अवादा एनर्जी’ या पवन ऊर्जा प्रकल्पाच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांना अडवून त्यांच्याकडे चक्क २ कोटी रुपयांची खंडणी मागितल्याचा आरोप कराडवर आहे. या प्रकरणी कराडसह त्याच्या इतर तीन साथीदारांवर खंडणीचा गुन्हा दाखल करण्यात आला होता, ज्यामुळे राजकीय वर्तुळात मोठी चर्चा झाली होती.
