RBI Plastic Currency: भारतात कागदी नोटा बदलून त्याऐवजी प्लास्टिकच्या नोटा चलनात आणण्याच्या हालचाली सुरू असल्याच्या बातम्या गेल्या काही दिवसांपासून सातत्याने समोर येत आहेत. मॉनिटरी पॉलिसी कमिटीच्या बैठकीनंतर रिझर्व्ह बँकेनेही यावर विचार सुरू असल्याचे म्हटले होते. या सर्व घडामोडींच्या पार्श्वभूमीवर, सोशल मीडियावर एक धक्कादायक मेसेज प्रचंड व्हायरल होत आहे.
या व्हायरल मेसेजमध्ये असा दावा केला जात आहे की, येत्या 30 जून 2026 पासून तुमच्या खिशात आणि पाकिटात असलेल्या नेहमीच्या कागदी नोटा पूर्णपणे बंद होणार आहेत आणि आरबीआय त्यांच्या जागी नवीन प्लास्टिक नोटा जारी करणार आहे. या दाव्यामुळे सर्वसामान्य नागरिकांमध्ये चिंतेचे आणि संभ्रमाचे वातावरण निर्माण झाले होते.
RBI Plastic Currency: पीआयबी फॅक्ट चेकने समोर आणले खरे सत्य
सोशल मीडियावरील या भ्रामक आणि अफवा पसरवणाऱ्या पोस्टची दखल सरकारी माहिती संस्था प्रेस इन्फॉर्मेशन ब्युरोने (PIB) घेतली आहे. पीआयबीच्या फॅक्ट चेक टीमने या दाव्याची पडताळणी करून सत्य जनतेसमोर आणले आहे:
- दावा पूर्णपणे खोटा: पीआयबीने स्पष्ट केले आहे की, 30 जूनपासून कागदी नोटा बंद होण्याचे वृत्त पूर्णपणे बनावट आणि फेक आहे.
- आरबीआयची अशी कोणतीही योजना नाही: रिझर्व्ह बँकेने सध्या चलनात असलेल्या कागदी नोटा मागे घेण्याची किंवा त्या चलनातून बाद करण्याची कोणतीही घोषणा केलेली नाही.
- अधिकृत माहितीवरच विश्वास ठेवा: नागरिकांनी अशा कोणत्याही व्हायरल मेसेजवर डोळे झाकून विश्वास ठेवू नये. कोणत्याही माहितीची खात्री करण्यासाठी आरबीआयच्या अधिकृत संकेतस्थळाला भेट द्यावी, असे आवाहन सरकारने केले आहे.
RBI Plastic Currency: प्लास्टिकच्या नोटांबाबत आरबीआयचे नक्की काय नियोजन आहे?
देशात येणाऱ्या काळात मजबूत ‘पॉलिमर’ म्हणजेच प्लास्टिकपासून बनवलेल्या नोटा चलनात येऊ शकतात, हे मात्र खरे आहे. जगातील अनेक देशांमध्ये अशा नोटा वापरल्या जातात, कारण त्या दीर्घकाळ टिकतात आणि त्यांच्यातील सुरक्षा फिचर्सही खूप मजबूत असतात. या योजनेबाबत आरबीआयचे गव्हर्नर संजय मल्होत्रा यांनी महत्त्वाची माहिती दिली आहे:
सुरुवातीचा टप्पा: हा प्रकल्प सध्या अगदी प्राथमिक टप्प्यात आहे. हा बदल देशासाठी खरोखरच फायदेशीर ठरेल का, हे तपासले जात आहे. यावर कोणताही मोठा निर्णय झाल्यास त्याची अधिकृत माहिती बँकेकडून स्वतः दिली जाईल.
विचार सुरू, निर्णय नाही: रिझर्व्ह बँक देशात प्लास्टिक चलन आणण्याबाबत नक्कीच विचार करत आहे, परंतु अद्याप यावर कोणताही अंतिम निर्णय झालेला नाही.
फायदे आणि तोट्यांचा अभ्यास: मध्यवर्ती बँक सध्या प्लास्टिक नोटांचे देशांतर्गत अर्थव्यवस्थेवर काय फायदे आणि तोटे होतील, याचा सखोल अभ्यास करत आहे.
हे देखील वाचा – India Protest US Attack: समुद्रात अमेरिकेचा व्यापारी जहाजावर हल्ला; 3 भारतीय बेपत्ता, भारताने अमेरिकन राजदूतांना बजावले समन्स
