Gold Silver Price : देशांतर्गत सराफा बाजारात सध्या सोन्याच्या किमतीत सातत्याने घसरण होत असल्याने सर्वसामान्य ग्राहकांना आणि लग्नकार्यासाठी खरेदी करणाऱ्यांना मोठा दिलासा मिळाला आहे. आदल्या दिवशी सोन्याच्या दरात तब्बल १९०४ रुपयांची मोठी घसरण नोंदवली गेल्यानंतर, दुसऱ्या दिवशीही ही घसरण सुरूच राहिली असून सोन्याचे दर आणखी १३६८ रुपयांनी खाली आले आहेत. मात्र, सोन्याच्या तुलनेत चांदीने ग्राहकांना मोठा झटका दिला आहे. औद्योगिक मागणी आणि आंतरराष्ट्रीय बाजारातील घडामोडींमुळे चांदीच्या दरात एकाच दिवसात तब्बल ३ हजार रुपयांपेक्षा अधिकची विक्रमी वाढ झाली आहे.
आंतरराष्ट्रीय बाजारातील स्थिती
जागतिक बाजाराचा विचार केला तर आंतरराष्ट्रीय स्तरावर संमिश्र संकेत मिळत आहेत. ‘कॉमेक्स’ (COMEX) या आंतरराष्ट्रीय वायदा बाजारात सोन्याचे दर खालच्या पातळीवरून काहीसे सावरले असून, ते ०.६३ टक्क्यांच्या वाढीसह ४१५१.८० डॉलर प्रति औंस या पातळीवर व्यवहार करत आहेत. जागतिक पातळीवर सोन्यामध्ये काहीशी सुधारणा झाली असली, तरी देशांतर्गत पातळीवरील विविध कारणांमुळे भारतातील सराफा बाजारात मात्र सोन्याच्या किमतीत घट झाल्याचे पाहायला मिळत आहे.
सोन्याचे देशांतर्गत दर आणि विविध कॅरेटनुसार किमती
देशांतर्गत सराफा बाजारात आज सोन्याचे दर कालच्या तुलनेत ०.९३ टक्क्यांनी घसरले आहेत. या घसरणीमुळे आज देशात २४ कॅरेट शुद्ध सोन्याचा सरासरी भाव १४,५,९०० रुपये प्रति १० ग्रॅम या पातळीवर आला आहे. आदल्या दिवशी हाच भाव १४,७,२६८ रुपये प्रति १० ग्रॅम इतका नोंदवला गेला होता. राष्ट्रीय राजधानी दिल्लीत आज सोन्याचा बाजार प्रति १० ग्रॅम १४,५,६५० रुपयांवर उघडला, जो राष्ट्रीय सरासरी दरापेक्षा २५० रुपयांनी कमी आहे. दुसरीकडे, हलके किंवा दैनंदिन वापराचे दागिने बनवण्यासाठी प्राधान्य दिल्या जाणाऱ्या १८ कॅरेट सोन्याच्या दरातही प्रति १० ग्रॅम १०२६ रुपयांची कपात झाली आहे. त्यामुळे आज १८ कॅरेट सोन्याची किंमत प्रति १० ग्रॅम १,०९,४२५ रुपयांवर स्थिरावली आहे.
खालील तक्त्यामध्ये सोन्याच्या दरातील बदल आणि आजची स्थिती अधिक स्पष्ट करण्यात आली आहे:
| सोन्याचा प्रकार / क्षेत्र | आदला भाव (प्रति १० ग्रॅम) | आजचा भाव (प्रति १० ग्रॅम) | दरातील निव्वळ घसरण |
| राष्ट्रीय सरासरी दर (२४ कॅरेट) | ₹ १,४७,२६८ | ₹ १,४५,९०० | ₹ १,३६८ |
| दिल्ली बाजारपेठ (२४ कॅरेट) | — | ₹ १,४active५,६५० | (राष्ट्रीय दरापेक्षा २५० रुपयांनी कमी) |
| १८ कॅरेट दागिने सोने | — | ₹ १,०९,४२५ | ₹ १,०२६ |
भारतात सोन्याचे दर घसरण्याची मुख्य कारणे
भारतात सोन्याच्या किमतीत होत असलेल्या या घसरणीमागे प्रामुख्याने तीन देशांतर्गत आणि आंतरराष्ट्रीय कारणे आहेत. पहिले कारण म्हणजे, सध्या देशातील लग्नसराईचा हंगाम पूर्णपणे संपला आहे. त्यातच सोन्याचे दर सतत घसरत असल्याने भविष्यात ते आणखी स्वस्त होतील अशी भीती ग्राहकांमध्ये आहे. परिणामी, लोक नवीन सोने खरेदी करण्याऐवजी स्वतःजवळील जुने सोने विकून रोख रक्कम गोळा करण्यास प्राधान्य देत आहेत, ज्यामुळे बाजारात सोन्याचा पुरवठा वाढला असून मागणी घटली आहे.
दुसरे महत्त्वाचे कारण म्हणजे, सरकारने नुकतीच सोन्यावरील कस्टम ड्युटी (आयात शुल्क) ६ टक्क्यांवरून थेट १५ टक्के केली असून, नागरिकांना पुढील एक वर्षासाठी सोने खरेदी पुढे ढकलण्याचे अधिकृत आवाहन केले आहे; ज्यामुळे बाजारातील तात्कालिक मागणी मंदावली आहे. तिसरे कारण आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेशी संबंधित असून, जागतिक पातळीवर अमेरिकन डॉलर कमालीचा मजबूत होत असल्याने सोन्याच्या किमतीवर सातत्याने दबाव निर्माण होत आहे.
चांदीच्या किमतीत अनपेक्षित उसळी
सोन्याच्या किमतीत घसरण होत असताना चांदीने मात्र ग्राहकांच्या चिंतेत भर घातली आहे. आंतरराष्ट्रीय बाजारात ‘कॉमेक्स’वर चांदी १.१२ टक्क्यांच्या वाढीसह ६१.७५ डॉलर प्रति औंसवर व्यापार करत आहे.










