EPFO Rules Changed: देशातील कोट्यवधी नोकरदारांसाठी एक अत्यंत दिलासादायक आणि मोठी बातमी आहे. कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधी संघटनेने (EPFO) आपल्या सेवा अधिक वेगवान, पारदर्शक आणि सुटसुटीत करण्यासाठी एक क्रांतिकारी पाऊल उचलले आहे. केंद्रीय श्रम आणि रोजगार मंत्री मन्सूर मांडविया यांनी बुधवारी माहिती दिली की, ईपीएफओने आपल्या सर्व सदस्यांचा डेटा आता ‘सेंट्रलाइज्ड आयटी इनेबल्ड सर्व्हिसेस’ (CITES) प्रकल्पांतर्गत एकाच केंद्रीय प्लॅटफॉर्मवर हस्तांतरित केला आहे.
यापूर्वी ईपीएफओच्या प्रत्येक प्रादेशिक कार्यालयाचा डेटा स्वतंत्र असायचा. मात्र, आता संपूर्ण देशासाठी एकच सामाईक डेटाबेस असेल. या डिजिटल सुधारणेमुळे पीएफचे पैसे काढणे, ट्रान्सफर करणे आणि पेन्शन मिळवणे कमालीचे सोपे झाले आहे.
नवीन नियमांमुळे पीएफ धारकांना मिळणारे थेट फायदे
या नवीन प्रणालीमुळे पीएफ सदस्यांना अनेक मोठे फायदे त्वरित मिळणार आहेत:
- देशात कुठूनही सेवा उपलब्ध: आता तुमचे काम विशिष्ट प्रादेशिक कार्यालयाशी जोडलेले नसेल. देशभरातील कोणत्याही अधिकृत केंद्रातून तुमच्या अर्जावर प्रक्रिया केली जाऊ शकते.
- ५ लाखांपर्यंत ऑटो-सेटलमेंट: यापूर्वी केवळ 1 लाख रुपयांपर्यंतचे अॅडव्हान्स क्लेम आपोआप (ऑटोमॅटिक) मंजूर व्हायचे. आता ही मर्यादा वाढवून थेट 5 लाख रुपये करण्यात आली आहे. जर तुमचे केवायसी (KYC) पूर्ण असेल, तर कोणत्याही मानवी हस्तक्षेपाशिवाय हा क्लेम त्वरित मंजूर होईल.
- जास्त व्याज मिळणार: सर्वात महत्त्वाचा बदल म्हणजे, आता पीएफच्या अंतिम सेटलमेंटच्या वेळी, पैशांना मंजुरी मिळेपर्यंतच्या संपूर्ण दिवसांचे व्याज मोजले जाईल. पूर्वी केवळ मागील महिन्याच्या शेवटच्या दिवसापर्यंतचे व्याज दिले जायचे. या नव्या नियमामुळे सदस्यांना अतिरिक्त दिवसांचेही व्याज मिळणार आहे.
१३ कठीण नियम रद्द; आता ७५% रक्कम काढता येणार
मन्सूर मांडविया यांनी सांगितले की, पूर्वी पीएफमधून अंशतः पैसे काढण्यासाठी (पार्शियल विड्रॉल) तब्बल 13 क्लिष्ट नियम होते. हे सर्व नियम रद्द करून आता केवळ ३ सोप्या श्रेणी तयार करण्यात आल्या आहेत:
- अत्यावश्यक गरजा (Essential Needs)
- घराशी संबंधित गरजा (Housing Needs)
- विशेष परिस्थिती (Special Circumstances)
या सोप्या वर्गीकरणामुळे आता सर्वसामान्य सदस्यांना आपल्या गरजेनुसार पीएफ खात्यातून एकूण शिल्लक रकमेच्या तब्बल 75 टक्क्यांपर्यंत पैसे सहज काढता येतील. तसेच, ऑनलाइन अर्ज करताना ग्राहकाला तो किती रक्कम काढण्यास पात्र आहे, याची माहिती आधीच स्क्रीनवर दिसेल, ज्यामुळे क्लेम रिजेक्ट होण्याचे प्रमाण कमी होईल.
नोकरी बदलताच पीएफ होणार ऑटो-ट्रान्सफर
आता कर्मचाऱ्याने नोकरी बदलल्यास त्याचा पीएफ जुन्या कंपनीतून नवीन कंपनीत ट्रान्सफर करण्यासाठी स्वतंत्र अर्ज करावा लागणार नाही. युनिव्हर्सल अकाउंट नंबर (UAN) असलेल्या सदस्यांचे पीएफ खाते नोकरी बदलताच आपोआप ट्रान्सफर केले जाईल. पूर्वी यासाठी जुन्या आणि नवीन मालकाची तसेच पीएफ ऑफिसची मंजुरी घ्यावी लागायची, ती कटकट आता संपली आहे.
पेन्शनधारकांना मोठी सवलत; जीवन प्रमाणपत्र कुठेही जमा करा
कर्मचारी पेन्शन योजनेच्या (EPS) लाभार्थ्यांनाही या नव्या रचनेचा मोठा फायदा झाला आहे. पेन्शनधारक आता देशातील कोणत्याही पीएफ कार्यालयात जाऊन आपले जीवन प्रमाणपत्र (लाईफ सर्टिफिकेट) सादर करू शकतात. याशिवाय, सेंट्रलाइज्ड पेन्शन पेमेंट सिस्टीममुळे देशातील कोणत्याही प्रादेशिक कार्यालयातून मंजूर झालेली पेन्शन भारतामधील कोणत्याही बँकेच्या कोणत्याही शाखेत थेट जमा होऊ शकणार आहे. पूर्वी पेन्शनधारकांना केवळ त्यांच्या ‘पीपीओ’ (PPO) शी लिंक असलेल्या विशिष्ट बँकेच्या शाखेतूनच पेन्शन घेण्याची सक्ती होती.
