Health Tips: प्रत्येक माता-पित्याला सतावणारा एकच सामान्य प्रश्न म्हणजे, आपला मुलगा किंवा मुलगी योग्य आहार घेत आहे का? अनेकदा मुले भाज्या खाण्यास नकार देतात आणि चिप्स किंवा पाकीटबंद स्नॅक्ससाठी हट्ट धरतात. त्यातच सोशल मीडिया आणि इंटरनेटवर प्रोटीन शेक, महागडे सप्लीमेंट्स आणि विविध प्रकारच्या सुपरफूड्सची इतकी जाहिरात केली जाते की, मुलांसाठी नक्की काय चांगले आहे हे समजणे कठीण होते.
परंतु, तज्ज्ञांच्या मते मुलांची पोषण गरज इतकी क्लिष्ट नसते. त्यांना फक्त योग्य प्रमाणात संतुलित आहार, नियमित जेवणाची सवय आणि पुरेशी पोषक तत्वे मिळणे आवश्यक आहे. चांगला आहार मुलांची उंची, वजन, प्रतिकारशक्ती आणि मेंदूच्या विकासावर थेट परिणाम करतो.
Health Tips: योग्य पोषण का महत्त्वाचे आहे?
उत्तम आहार केवळ शरीराला बळकट करत नाही, तर मुलांच्या सर्वांगीण विकासाला गती देतो. योग्य जेवण घेणारी मुले दिवसभर उत्साही राहतात, कमी आजारी पडतात आणि अभ्यासात अधिक चांगल्या प्रकारे लक्ष केंद्रित करू शकतात. याउलट, आहारात सातत्याने निष्काळजीपणा राहिल्यास मुलांची प्रतिकारशक्ती कमकुवत होते आणि भविष्यात लठ्ठपणा, मधुमेह किंवा अशक्तपणा यांसारख्या समस्यांचा धोका वाढतो.
Health Tips: मुलांच्या वयानुसार प्रोटीनची गरज किती?
मांसपेशींच्या बळकटीसाठी, शरीराच्या पेशींच्या दुरुस्तीसाठी आणि मजबूत प्रतिकारशक्तीसाठी प्रोटीन हा अत्यंत महत्त्वाचा घटक आहे. एका आंतरराष्ट्रीय आरोग्य संस्थेच्या अहवालानुसार, मुलांच्या वयानुसार प्रोटीनची दैनंदिन गरज खालीलप्रमाणे असते:
- 1 ते 3 वर्षे: दररोज सुमारे 13 ग्राम प्रोटीन
- 4 ते 8 वर्षे: दररोज सुमारे 15 ग्राम प्रोटीन
- 9 to 13 वर्षे: दररोज सुमारे 34 ग्राम प्रोटीन
- किशोरी मुली (14 ते 18 वर्षे): दररोज सुमारे 46 ग्राम प्रोटीन
- किशोरवयीन मुले (14 ते 18 वर्षे): दररोज सुमारे 52 ग्राम प्रोटीन
प्रोटीनचे घरगुती स्रोत: दूध, दही, डाळी, पनीर, अंडी, राजमा, चणे, मोड आलेली कडधान्ये, चिकन, मासे आणि सुका मेवा यांमधून मुलांना पुरेसे प्रोटीन सहज मिळते. डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय मुलांना कोणतेही प्रोटीन पावडर देऊ नये, कारण अतिरिक्त प्रोटीनमुळे किडनी आणि लिव्हरवर ताण येऊ शकतो.
फायबरची गरज ओळखण्याची सोपी पद्धत
बहुतांश पालक प्रोटीनवर लक्ष देतात, पण फायबरकडे दुर्लक्ष करतात. फायबरमुळे पचनक्रिया सुधारते, बद्धकोष्टतेचा त्रास होत नाही आणि पोट दीर्घकाळ भरलेले राहते. मुलांच्या दैनंदिन फायबरची गरज ओळखण्यासाठी एक सोपा फॉर्म्युला वापरला जातो:
मुलाचे वय + 5 = रोजची फायबरची गरज (ग्राममध्ये) उदाहरणार्थ, जर तुमचे मूल 5 वर्षांचे असेल, तर त्याला रोज (5 + 5) म्हणजेच 10 ग्राम फायबरची गरज असते.
फायबर मिळवण्यासाठी काय द्यावे?: सफरचंद, केळी, नाशपाती, स्ट्रॉबेरी, ओट्स, ब्राऊन राइस, काकडी, टोमॅटो, बीन्स आणि सुका मेवा हे फायबरचे उत्तम स्त्रोत आहेत. आहारात फायबरचे प्रमाण वाढवताना मुलांना पुरेशा प्रमाणात पाणी देणे देखील तितकेच गरजेचे आहे.
वाढीच्या वयातील ४ आवश्यक जीवनसत्त्वे आणि खनिजे
- 1. कॅल्शियम: हाडांच्या जलद आणि मजबूत वाढीसाठी कॅल्शियम आवश्यक आहे. यासाठी दूध, दही, पनीर, नाचणी आणि टोफूचा आहारात समावेश करावा.
- 2. व्हिटॅमिन D: हे जीवनसत्त्व शरीराला कॅल्शियम शोषून घेण्यास मदत करते. कोवळे ऊन हा याचा सर्वात मोठा स्त्रोत आहे. याशिवाय अंडी आणि दुग्धजन्य पदार्थांमधूनही ते मिळते.
- 3. आयर्न (लोह): मेंदूचा विकास आणि शरीरातील ऊर्जा टिकवून ठेवण्यासाठी लोह आवश्यक आहे. पालक, डाळी, अंडी, खजूर आणि मांस यामध्ये लोह भरपूर प्रमाणात असते.
- 4. व्हिटॅमिन A आणि झिंक: व्हिटॅमिन A डोळ्यांच्या आरोग्यासाठी आणि चांगल्या दृष्टीसाठी गरजेचे आहे, तर झिंक शरीराची वाढ सुधारण्यास आणि संसर्गाविरुद्ध लढण्यास मदत करते.
पाणी पिण्याचे महत्त्व
केवळ सकस अन्नच नाही, तर शरीरात पाण्याची पातळी योग्य राहणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे. मुलांना हायड्रेटेड ठेवण्यासाठी साधे पाणी, दूध, ताक, शहाळ्याचे पाणी किंवा घरी बनवलेले स्मूदी देणे हा उत्तम पर्याय आहे. बाजारात मिळणारे कोल्ड ड्रिंक्स आणि पॅकेज्ड ज्यूसपासून मुलांना दूर ठेवणे आरोग्यासाठी फायदेशीर ठरते.
हे देखील वाचा – Vaibhav Sooryavanshi IPL Record: 15 वर्षांच्या पोराचा धमाका! ख्रिस गेलचा सर्वात मोठा रेकॉर्ड मोडत वैभव सूर्यवंशीने रचला इतिहास
