BMC Swikrut Nagarsevak : मुंबई महानगरपालिकेत भारतीय जनता पक्ष आणि शिवसेना युतीची सत्ता प्रस्थापित झाल्यानंतर आता वैधानिक समित्या आणि स्वीकृत नगरसेवक निवडीच्या प्रक्रियेला गती आली आहे. महापालिकेत आपल्या समर्थकांची वर्णी लागावी यासाठी सत्ताधारी पक्षांमधील इच्छुकांनी पडद्यामागून हालचाली तीव्र केल्या आहेत. विशेषतः ‘स्वीकृत नगरसेवक’ (Co-opted Councillor) पदासाठी दोन्ही पक्षांत मोठी चुरस निर्माण झाली असून, अनुभवाच्या जोरावर अनेक जुन्या-जाणत्या कार्यकर्त्यांनी या पदावर दावा ठोकला आहे.
संख्याबळाचे गणित आणि शिवसेनेचा वाटा-
नुकत्याच झालेल्या निवडणुकीच्या निकालानुसार, उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांच्या नेतृत्वाखालील शिवसेनेचे २९ नगरसेवक निवडून आले आहेत. महापालिकेतील एकूण संख्याबळाचा विचार करता, शिवसेनेच्या वाट्याला दोन स्वीकृत नगरसेवक पदे येणार आहेत. ही पदे पक्षासाठी अत्यंत महत्त्वाची मानली जातात, कारण याद्वारे पक्षाला अभ्यासू आणि अनुभवी व्यक्तींना सभागृहात पाठवण्याची संधी मिळते.
मागाठाणे मतदारसंघाचे पारडे जड; बाळकृष्ण ब्रीद आणि राज सुर्वे यांच्या नावावर शिक्कामोर्तब?
मुंबई महानगरपालिकेतील सत्तास्थापनेनंतर आता स्वीकृत नगरसेवक पदासाठीच्या हालचालींना वेग आला असून, उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांच्या नेतृत्वाखालील शिवसेनेने आपल्या कोट्यातील दोन जागांसाठी नावांची निश्चिती केल्याचे खात्रीलायक वृत्त आहे. विशेष म्हणजे, ही दोन्ही पदे उत्तर मुंबईतील मागाठाणे विधानसभा मतदारसंघात जाण्याची दाट शक्यता असून, यामुळे या परिसरातील राजकीय वजन वाढल्याचे चित्र दिसत आहे. शिवसेनेच्या गोटातून मिळालेल्या माहितीनुसार, माजी नगरसेवक बाळकृष्ण ब्रीद आणि आमदार प्रकाश सुर्वे यांचे सुपुत्र राज सुर्वे यांची नावे या पदासाठी अग्रक्रमाने चर्चेत आहेत.
बाळकृष्ण ब्रीद: निष्ठेचे फळ आणि विशेष संधी-
बाळकृष्ण ब्रीद यांच्या नावामागे एक महत्त्वाचा राजकीय संदर्भ आहे. महानगरपालिकेच्या सार्वत्रिक निवडणुकीदरम्यान पक्षाने ब्रीद यांच्यावर विश्वास दाखवत त्यांना अधिकृत ‘एबी’ फॉर्म दिला होता. मात्र, तांत्रिक कारणांमुळे आणि कागदपत्रांमधील त्रुटींमुळे त्यांना वेळेत उमेदवारी अर्ज दाखल करता आला नाही. अशा बिकट प्रसंगी त्यांनी वैयक्तिक महत्त्वाकांक्षेपेक्षा पक्षहिताला प्राधान्य दिले आणि पक्षाचा तो फॉर्म एका अपक्ष उमेदवाराला सुपूर्द केला होता. त्यांच्या या त्यागाची आणि पक्षनिष्ठेची दखल घेत, त्यांना स्वीकृत नगरसेवक म्हणून महापालिकेत पाठवून न्याय दिला जावा, अशी भावना शिवसेनेत व्यक्त होत होती. आता त्यांना ही संधी मिळण्याची चिन्हे गडद झाली आहेत.
राज सुर्वे: युवा नेतृत्वाला वाव-
दुसऱ्या बाजूला, मागाठाणे मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार प्रकाश सुर्वे यांचे चिरंजीव राज सुर्वे यांच्या नावाचीही जोरदार चर्चा आहे. तरुण आणि सक्रिय चेहरा म्हणून राज सुर्वे यांनी मतदारसंघात आपली वेगळी ओळख निर्माण केली आहे. मागाठाणे विधानसभा क्षेत्रात शिवसेनेची ताकद टिकवून ठेवण्यासाठी आणि आगामी काळात पक्षसंघटना अधिक बळकट करण्यासाठी त्यांच्या निवडीचा विचार केला जात असल्याचे समजते.
राज सुर्वे यांची ‘स्वीकृत नगरसेवक’पदी वर्णी: जुन्या वादांवर पडदा टाकून राजकीय पुनर्वसनाचा प्रयत्न?
युवासेनेच्या माध्यमातून राजकारणात सक्रिय असलेल्या राज सुर्वे यांना ‘स्वीकृत नगरसेवक’ म्हणून संधी देऊन, उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांनी मागाठाणे मतदारसंघातील अंतर्गत कलह शमवण्याचा प्रयत्न केल्याचे दिसून येत आहे. मात्र, या नियुक्तीच्या निमित्ताने त्यांच्या उमेदवारीला झालेला विरोध आणि त्यांच्यावर झालेले गंभीर आरोप पुन्हा एकदा चर्चेच्या केंद्रस्थानी आले आहेत.
उमेदवारी नाकारण्यामागचे कारण: गंभीर पोलीस तक्रार-
मुंबई महानगरपालिकेच्या मुख्य निवडणुकीत राज सुर्वे यांना मागाठाणे परिसरातून उमेदवारी मिळावी, यासाठी त्यांचे वडील आमदार प्रकाश सुर्वे आग्रही होते. मात्र, त्यांच्या उमेदवारीच्या मार्गात ऑगस्ट २०२३ मधील एका खळबळजनक प्रकरणाचा अडथळा निर्माण झाला होता. गोरेगाव येथील ‘ग्लोबल म्युझिक जंक्शन’चे मुख्य कार्यकारी अधिकारी (CEO) राजकुमार सिंग यांचे बंदुकीच्या धाकावर अपहरण केल्याचा आणि त्यांना मारहाण व धमकावल्याचा गंभीर आरोप राज सुर्वे यांच्यावर करण्यात आला होता. सुमारे ८ कोटी रुपयांच्या आर्थिक व्यवहारातील वादातून हे प्रकरण उद्भवले होते. याप्रकरणी वनराई पोलीस ठाण्यात गुन्हा दाखल झाल्यानंतर राज सुर्वे काही काळ फरार होते. या गुन्हेगारी पार्श्वभूमीच्या आरोपामुळे आणि महायुतीमधील प्रतिमेला धक्का लागू नये, या उद्देशाने त्यांना निवडणुकीचे तिकीट नाकारण्यात आले होते.
आमदार प्रकाश सुर्वे यांची नाराजी आणि राजकीय दबाव-
आपल्या मुलाला उमेदवारी नाकारल्यामुळे आमदार प्रकाश सुर्वे तीव्र नाराज झाले होते. निवडणुकीच्या धामधुमीत ते प्रचारापासून दूर राहिल्याने राजकीय वर्तुळात त्यांच्या ‘नॉट रिचेबल’ असण्याच्या चर्चांना उधाण आले होते. पक्षाच्या अधिकृत प्रचारात सक्रिय सहभाग न नोंदवून त्यांनी आपली नाराजी अप्रत्यक्षपणे व्यक्त केली होती. त्यांच्या या भूमिकेमुळे मागाठाणे मतदारसंघात शिवसेनेच्या (शिंदे गट) मताधिक्यावर परिणाम होण्याची शक्यता निर्माण झाली होती.
निष्ठा आणि राजकीय तडजोड-
उमेदवारी न मिळूनही राज सुर्वे यांनी पक्षाशी असलेली आपली निष्ठा कायम ठेवली आणि युवासेनेच्या कार्यात स्वतःला झोकून दिले. त्यांच्या या संयमाची आणि आमदारांच्या नाराजीची दखल घेत, अखेर पक्षाने त्यांचे ‘स्वीकृत नगरसेवक’ म्हणून पुनर्वसन करण्याचा निर्णय घेतल्याचे बोलले जाते. या निर्णयामुळे एका बाजूला सुर्वे कुटुंबाची नाराजी दूर झाली आहे, तर दुसऱ्या बाजूला मागाठाणे विधानसभा क्षेत्रात पक्षांतर्गत समन्वय राखण्यात नेत्यांना यश आले आहे.
बिनविरोध निवडीची परंपरा आणि राजकीय समन्वय-
मुंबई महानगरपालिकेत भारतीय जनता पक्ष आणि शिवसेना युतीचे स्पष्ट बहुमत असल्याने, या दोन्ही समित्यांच्या अध्यक्षांची निवड बिनविरोध पार पडणार असल्याचे निश्चित झाले आहे. यापूर्वी महापौर पदाची निवडही बिनविरोध झाली होती, तोच कित्ता आता वैधानिक समित्यांच्या बाबतीतही गिरवला जात आहे. विरोधी पक्षांनी या पदांसाठी उमेदवार न दिल्याने सत्ताधारी युतीचा मार्ग मोकळा झाला असून, आज दुपारी होणाऱ्या विशेष बैठकीत या दोन्ही महिला लोकप्रतिनिधींची अधिकृत घोषणा केली जाईल.
मागाठाणे मतदारसंघाचे वाढते वर्चस्व-
विशेष उल्लेखनीय बाब म्हणजे, मागाठाणे विधानसभा मतदारसंघातून केवळ स्वीकृत नगरसेवकच नव्हे, तर आता सुधार समितीचे अध्यक्षपदही या भागातील लोकप्रतिनिधीला मिळाले आहे. संध्या दोषी यांच्या निवडीमुळे या विभागातील विकासकामांना मोठी गती मिळण्याची शक्यता वर्तवण्यात येत आहे. तसेच, वडाळा विभागातून तृष्णा विश्वासराव यांच्या रूपाने एका खंबीर नेतृत्वाकडे बेस्ट समितीची धुरा सोपवण्यात आली आहे.
सत्ताधारी युती आणि प्रमुख पक्षांची कामगिरी-
या निवडणुकीत भारतीय जनता पक्षाने अत्यंत प्रभावी कामगिरी करत ८९ जागांवर विजय संपादन केला असून, महापालिकेतील सर्वात मोठा पक्ष म्हणून आपले स्थान भक्कम केले आहे. मुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांच्या नेतृत्वाखालील शिवसेनेने २९ जागा जिंकून सत्तास्थापनेत आपला मोलाचा वाटा उचलला आहे. दुसरीकडे, उद्धव ठाकरे यांच्या नेतृत्वाखालील शिवसेनेने (यूबीटी) ६५ जागा जिंकून मुंबईतील आपले अस्तित्व आणि जनाधार अद्याप कायम असल्याचे सिद्ध केले आहे.
मुंबईच्या या बहुचर्चित रणसंग्रामात अन्य पक्षांची स्थिती खालीलप्रमाणे राहिली आहे-
भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस: मुंबईतील आपल्या जुन्या बालेकिल्ल्यांमध्ये झुंज देत काँग्रेसने २४ जागांवर विजय मिळवला आहे.
महाराष्ट्र नवनिर्माण सेना (मनसे): राज ठाकरे यांच्या नेतृत्वाखालील मनसेला यंदा ६ जागांवर समाधान मानावे लागले आहे.
ऑल इंडिया मजलिस-ए-इत्तेहादुल मुस्लिमीन (MIM): एमआयएमने आपले संघटन मजबूत करत ८ जागा खिशात टाकल्या आहेत.
राष्ट्रवादी काँग्रेस (अजित पवार गट): महायुतीचा घटक असलेल्या या गटाला ३ जागा मिळाल्या आहेत.
राष्ट्रवादी काँग्रेस (शरदचंद्र पवार गट): शरद पवार यांच्या नेतृत्वाखालील पक्षाला केवळ १ जागेवर विजय मिळवता आला आहे.
समाजवादी पक्ष: मुंबईच्या काही विशिष्ट भागांत प्रभाव असलेल्या समाजवादी पक्षाने २ जागा जिंकल्या आहेत.
मुंबईच्या विकासाचे व्हिजन घेऊन रिंगणात उतरलेल्या सर्वच पक्षांना मतदारांनी त्यांच्या ताकदीनुसार स्थान दिले असून, आता प्रत्यक्ष कामकाजाला सुरुवात झाल्यानंतरच मुंबईकरांच्या प्रश्नांना किती न्याय मिळतो, हे स्पष्ट होईल.
हे देखील वाचा – Elephanta Caves : एलिफंटा लेण्यांच्या इतिहासाचा आता ‘डिजिटल’ प्रवास; भारतीय पुरातत्व विभागाकडून ‘ऑडिओ गाईड’ सुविधेचा शुभारंभ
