Mumbai Monsoon Update: जूनचा पंधरवडा जवळ आला की मुंबईत सामान्यतः मुसळधार पाऊस कोसळत असतो. मात्र, जून 2026 च्या या दिवसांत मुंबईत अजिबात वेगळेच चित्र पाहायला मिळत आहे. सध्या मुंबईचे आकाश अंशतः ढगाळ असले, तरी बहुतांश वेळ कडक ऊन पडत आहे. मुंबईला दरवर्षी झोडपून काढणारा मान्सून यंदा गायब असल्याने, ‘नक्की पाऊस कधी पडणार?’ असा प्रश्न लाखो मुंबईकरांना पडला आहे.
भारतातील शेती आणि पाणीपुरवठ्यासाठी ७० टक्के पाऊस देणारा नैऋत्य मान्सून यंदा अपेक्षेपेक्षा खूप संथ गतीने पुढे सरकत आहे. मुंबई आणि महाराष्ट्राच्या अनेक भागांत अधूनमधून वळीव पाऊस आणि विजांच्या कडकडाटासह किरकोळ सरी कोसळत असल्या, तरी सलग आणि जोरदार पाऊस अद्याप सुरू झालेला नाही.
मुंबईसाठी मान्सूनचे महत्त्व आणि नेहमीचे वेळापत्रक
दरवर्षी अरबी समुद्रावरून येणारे बाष्पयुक्त वारे भारताच्या पश्चिम किनारपट्टीवर धडकतात. साधारणपणे 1 जून रोजी मान्सून केरळमध्ये दाखल होतो आणि उत्तर दिशेने प्रवास करत 11 जूनच्या सुमारास मुंबईत पोहोचतो.
कोकण किनारपट्टी आणि मुंबईसाठी हा मान्सून अत्यंत महत्त्वाचा आहे, कारण:
- या पावसामुळे मुंबईला पाणीपुरवठा करणारे तलाव आणि जलाशय पूर्णपणे भरतात.
- ग्रामीण भागात शेतीकामांना वेग येतो.
- कडक उन्हाळ्याच्या त्रासापासून नागरिकांना मोठी विश्रांती मिळते.
मुंबईत पाऊस का रखडला? हवामान खात्याने दिली ३ मुख्य कारणे
भारतीय हवामानशास्त्र विभागाने (IMD) दिलेल्या माहितीनुसार, 12 जून 2026 पर्यंत मान्सून गोवा, दक्षिण कोकण आणि दक्षिण महाराष्ट्राच्या काही भागांपर्यंत पोहोचला आहे, परंतु त्यानंतर त्याचा पुढचा प्रवास मंदावला आहे. जून महिना अर्धा संपत आला तरी मुंबईत सरासरीपेक्षा खूपच कमी पाऊस झाला आहे. यामागे प्रामुख्याने ३ कारणे आहेत:
- वेस्टर्न डिस्टर्बन्सचा अडथळा: देशाच्या उत्तर-पश्चिम भागातून आलेल्या ‘वेस्टर्न डिस्टर्बन्स’ या हवामान प्रणालीमुळे मान्सूनच्या वाऱ्यांचा नेहमीचा वेग आणि दिशा बदलली आहे. यामुळे मान्सून मध्य आणि उत्तर भारताकडे वेगाने सरकू शकलेला नाही.
- अल निनोचा प्रभाव: आंतरराष्ट्रीय पातळीवर समुद्राच्या तापमानात होणाऱ्या बदलांमुळे आणि ‘अल निनो’ सक्रिय झाल्यामुळे मान्सूनच्या वाऱ्यांचा जोर कमी झाला आहे.
- कमी पावसाचा अंदाज: यंदा जून ते सप्टेंबर या काळात दीर्घकालीन सरासरीच्या केवळ 90 टक्के पाऊस पडण्याचा अंदाज आहे. यामुळे महाराष्ट्रातील मराठवाडा आणि इतर अंतर्गत भाग सध्या कोरडे राहिले आहेत.
मुंबईत आता मुसळधार पाऊस कधी सुरू होणार?
हवामान तज्ज्ञांच्या मते, मुंबईत मान्सूनचे आगमन अधिकृतपणे 11 जून रोजी होणे अपेक्षित होते, परंतु सध्याची परिस्थिती पाहता हा मुहूर्त आता जूनच्या उत्तरार्धापर्यंत म्हणजेच १५ जूनच्या पुढे जाण्याची शक्यता आहे.
हवामान अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, आगामी काही दिवसांत वाऱ्याचा वेग वाढल्यास परिस्थितीत सुधारणा होऊ शकते. पुढील काही दिवस मुंबईत विखुरलेल्या स्वरूपात ढगांच्या गडगडाटासह पाऊस पडेल, परंतु सलग काही दिवस चालणारी मुसळधार सर सुरू होण्यासाठी मुंबईकरांना आणखी काही काळ वाट पाहावी लागेल.
